Kent İnsan Olay

Mariland'da bir doğum günü partisi ve Ayla ve Ayla'nın Annesi ve Babası ve Ashley ve onun eşi Tommy Oliver ve balonlar... balonlar...

2012-02-23T05:51:00.055-08:00

Bir ana öykü var bugünkü sunumda.

Sıra bugünün 'püf noktası'na geldi.

Ayla’nın Annesi ve Babası...

Her ikisinin ortak doğum günü partisi.

İşin ilginç yanına bakın ki Ayla'nın işi kolay.

Neden, diye sorabilirsiniz? Şundan!

Onlar ikisi de hemen aynı haftada doğmuşlar. Böylece ikisinin doğum günü birlikte kutlanacak.

İlkin Ayla ve annesi alış veriş için merkeze gittiler.

Değişik kentlerde zinciri olan büyük bir mağazaya uğradılar.

Bu mağazanın büyük bir sağlık ürünleri bölümü var.

Bu mağazada Ayla'nın annesinin elyapımı ürünleri var.

Bu sağlık ürünlerini meraklısı var.

O ürünlerin son durumlarına baktılar.

O büyük mağazadan balonlar alındı. Çiçek seçmeyi unutmadı Ayla...

Ayla, Annesine ve Babasına pasta aldı.

Hem çikolatalı hem elma turtalı pastalar.

Ayla aslında pasta falan onun yeğlediği tatlılar değil.

Ayla çikolatacı!

Fakat Annesi çikolatayı Ayla’ya sayı ile veriyor.

Çikolatanın zararlarını Ayla’ya anlatıyor.

Ayla da tamam, diyor.

Bu konularda sorun yok söylenenlere göre.

Pasta alış verişinden sonra armağanlar...

Armağanlar da unutulmadı.

Yeni doğacak bir bebek için giyit de var.

Gelecek konuklar için...

Ashley ve eşi Tommy Oliver'in bebekleri olacak.

Sıra o anlatıya da gelecek.

Sonra evde balonlar evi süslemeye başladı.

Akşam ne yemek var, diye Ayla Annesine sordu.

Annesi de köfte ve pilav yapacağım, diye yanıt verdi.

Ayla: ‘Oo, teşekkür ederim bunu beğendim,’ dedi.

Anneciğim yemekten sonra ben çikolata yiyebilecek miyim?

Bir parça! Onu düşüneceğim Aylacığım, dedi Annesi.

Köfte ve pilav sonra çikolata...

Tamam diye, bir ünlem daha verdi Ayla. Tamam!

Tam o sırada konuklar...

Konuklar kimler mi?

Ashley ve onun eşi Tommy Oliver.

Onları Facebook ile tanıyor olmalısınız...

Hah! İşte şimdi kapı vuruldu işte...

ve içeriye girmeye başladılar.

En alttaki fotoğrafta çekirdek aile karşımızda duruyor.

Ayla, annesi ve babası. Bir de Pitaya...

Konukları da daha sonra düğün günü ile tanıyacağız.

Çünkü Ayla bu düğünde etkin bir rol almıştı...

Bugünlük öykümüz bu kadar...

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, MD, 08 Şubat 2012

Ayla'nın balonları ve konunun püf noktası bugün...

2012-02-22T09:17:00.006-08:00

İki gün arka arkaya sunduğum yazı ve fotoğraflarla Ayla’yı tanımaya başladık. Bugün biraz daha tanıyacağız. Şimdi burada neler görüyoruz? Balonlar renk renk balonlar. Havaya tutunan, tavana tırmanan balonlar. Ayla balonları seviyor.

Bu balonların bir öyküsü var. Bu balonlar neden burada?

Bunu en sonunda açıklayacağım.

İlk gün Ayla çalışıyor..

İlk günün püf noktası oldu.

Dün Ayla harita kitap okuyor..

İkinci günün püf noktası oldu.

Bugünün püf noktası nedir? Sonunda belli olacak. “Püf noktası” sözünü Ayla’ya açıklayacağız. Düşünmeye çalışayım.

Bugünün sunumunda ana öykü ile birlikte ara ve yan öyküler de var. Bu yan öykülerden birisi Ayla’nın köpekleri. Dün, Pitaye’den söz ettim. Onun öyküsü şöyle: Bir yere ölmesi için bağlı bırakılmış bu köpek. Bir deri bir kemik ölmek üzere imiş, söylenenlere göre. Rastlantıya bakın ki, Ayla ve Annesi o gün oradan geçiyorlarmış. Onu oradan alıp eve getiriyorlar. Adı Pitaye olmuş.

Pitaye Türkçe öğrenmiş. Gel, git, otur, ye gibi sözöcükleri bir kez söyelemeniz yeterDünyanın en zeki köpeklerinden birisi. Koruyucu bir köpek. Şöyle ki süs köpeği değil. Dostunu düşmanını tam hedeften ve hemen tanıyan bir beyni var. Şimşek gibi fırlıyor. Dost iseniz neredeyse çıkıp kucağınızda uyuyacak. İşe bakın siz! Burada bir ayraç var! Sürüyü güden, takım lideri köpek cinsi değil hayır. Korunması gereken kişiyi korumak güdüsü ile yüzde yüz donanımlı bir cins, Pitaye. Ayrıca bu Pitaye de cinsinin en iyilerinden birisi çıkmış söylenenlere göre.

24 saat dışarı bırakmazsanız, tuvaletini yapmıyor.Daha başka özellikleri de var, onları da başka bir gün konuşuruz. Öyle takım ruhu ile varoluşan adı Mundo olan bir köpek de vardı. Onu da konuşacağız. Sırası var. Her şey sırası ile... Pitaye’ye dönelim.

Pitaye o günlerde evde iki numaralı köpek oluyor. Evin demirbaşı bir de Marduk varmış. Ona ilk Marduk diyelim. Marduk’un da ilginç bir öyküsü var. Onu da başka bir gün anlatırım.Marduk şimdi yok. Onun yerine Ayla’ya konuşan bir köpek alınmış.

Ayla onun adını Marduk olarak seçmiş. Bu da ikinci Marduk. Sağda balonların yanında görünüyor.

Büyükbabasının aldığı söyleniyor. Yukarı soldaki büyük köpek Pitaye, sağdaki küçük köpek konuşan fakat yürüyemeyen Marduk.

İkisi de akpak bembeyaz. Ayla onu kucağına alıp bir yerden başka yere götürüyor.

İlginç olan şudur: Ayla, ona yakın yerde konuşunca, Marduk da havlayarak yanıt veriyor.

Bu oyuncaklarda şu düznek var, ses işitince onlar da havlıyorlar. Sanırım sesteki manyetik dalga, bu tür oyuncaklarda ses tınısını çalıştırıyor.Pavlov’u bilirsiniz, o deneyi gibi bir şey....

Şimdi bugünün püf noktasına geldik!

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, MD, 08 Şubat 2012

Ayla'nın bir de dinazorlar öyküsü var. Sıra ona da gelecek. Bugün genç bir konuğumuz var... Kent ve insan konusunda bu yepyeni kuşak temsilcisi Ayla..

2012-02-18T05:32:00.036-08:00

Ayla'yı tanıdınız mı? Ben tanıdım. Size de tanıtacağım.

Şimdi fotoğraflara bakarak onu izleyebiliriz. Ayla kendi yemeğini hazırlıyor.

Annesine yardım etmeyi çok sever. Bir olaya tanık oldum.

Ayla'nın annesi daha önce çalıştığı iş yerine boşaltmıştı.

Oranın temizlenerek mal sahibine teslim edilmesi gerekiyordu.

Ayla'nın annesinin çok çok işi vardı.

Ona yardım gerekiyordu.

Baba hafta boyu dışarıda çalışıyordu.

Ayla ve anne evle iş arasında gidip geliyorlardı.

Ayla kolları sıvadı ve ben de varım dedi.

Kocaman hangar gibi bir yer...

Ayla paspası ve kovayı çekti annesinin elinden aldı.

Tüm bu alanı, inanmayacaksınız, Ayla sildi.

Ayla'nın hünerleri bu kadar değil.

Bilgisayar gibi teknik konularda da Ayla var.

Bilgisayar dediysem bunun daha küçüklerinden söz etmek isterim.

Yeni telefonlarda bu sistemler de var.

Ben telefonumda yeni bir numarayı not etmeyi bilmiyorum.

Öğrenemedim daha doğrusu.

Öğrenebilirdim belki fakat olmadı.

Zamanla barışık değilim.

Fakat Ayla zamanla barışık. Tüm yeniliklere, her yeni keşfe hazırlanıyor.

Her yere yetişebiliyor. Çok hızlı. hızlı oluşu sadece bedensel değil.

Düşünürken de hızlı. İki dili akışkan konuşuyor.

Ayla, annesinin bu yeni model telefonunda karton filmleri izliyor.

Kendisi açıp, kendisi kapatıyor film sona erince.

Ayla konusunda söylenecek çok şey var.

En önemlisi fotoğraf çekmeye yeltenirseniz başarısız olacağınızı söyleyebilirim.

İşte burada gördükleriniz gibi Ayla yüzünü ne yapıp yapıp göstermiyor.

Tek başına oyun kurabiliyor Ayla. Harita okumayı çok seviyor.

Geçenlerde annesi ve babası ile bir oyuncak mağazasına gitti.

Orada kocaman bir köpeği kucaklamaz mı!

Eve götürmeye kalktı. Evde onun Pitaye adında bir köpeği de var.

Pitaye'nin yeni bir köpekten hoşlanmayacağı Ayla'ya anlatılınca Ayla bıraktı onu.

Pitaye üzülsün istemedi. Daha sonra Ayla ile Pitaye'yi de sunacağım.

Ayla'nın bir de dinazorlar öyküsü var. Sıra ona da gelecek.

Geçenlerde müzeye de giden Ayla'yı annesi ve babası arasında müze önünde görüyorsunuz.

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, MD, 05 Şubat 2012

Önemli not:
Geçen aylarda İsveçli dünya rekortmeni yüzücü Therese Alshammar konusunda yazdım.
Bir çocuk gelecekteki başarılara nasıl hazırlanır...
Baba ya da anne neler yapabilir...
bu yazıyı okuyunuz lütfen.ts.
http://stockholmtekinsonmez.blogspot.com/

Venetya ve Noumidis iki bayan sahaf anılarla keşif masasında Nedret Bey ve Püzant Bey söyleşilerde... kitap sahaf blog otuzbirinci yazı...

2011-04-08T06:35:00.000-07:00

Bu bölümde sahaflık ustalarını anıyoruz kısaca.

Teknenin güvertesinde güneşli bir gün, deniz açık; önde sınırsız kitaplar okyanusu ve kaptan köşkünde bayrak, çeşitli dillerde üst üste kitaplardan flamalar...

Kitaplarla soluk alıp verenler için bir liman...

Değerli İzleyici,

Püzant Bey, Nedret Bey hem iş ortakları, hem de ortak bir payda altında kitaplarla yaşıyorlar.

Bu ikili şimdi burada engingönüllle kısa paslaşmalar yapıyor ve kitap serüvenlerini topu taca atmadan sunuyorlar. Söyleşiyi izliyoruz.

Sevgi içtenlik...
Tekin SonMez, 08 Nisan 2011, Stockholm

Birşey ilgimi çekti! ‘Ustamdan dinlemiştim,’ dedi, Nedret Bey, bir anlatı sırasında. Bu ustalarınız.. sizin ustalarınız Püzant Bey, Nedret Bey ile aynı ustalar mı? Sizin de ustanız oldu mu Püzant Bey?

Tabii! Usta çırak hikayesi şöyle, tabii muhakkak ustalar olmuştur. (p)

Peki ne nasıl alıyor? usta mı sırları söylüyor, yoksa siz çaktırmadan mı alıyorsunuz bunu ustadan?

Yanında çalıştığım o kadar usta sahaflar olmadı ama benim ilk başladığım dükkan daha evvel Bayan Venetya’ya aitti. (p)

Bayan Venetya! Nerede idi dükkan o zaman?

Bu dükkan Tünel’de şu an müzik mağazası oldu numara 16 Müzik aletleri satan bir mağaza oldu. Venetya Hanım kitabın kurduydu, bilhassa yabancı dilde Almanca kitapları falan çok çok iyi bilirdi. (p)

Venetya Hanım, Alman asıllı mıydı?

Alman asıllı değildi, rum asıllıydı. Almanca çok iyi bilirdi. Daha sonra Bayan Noumidis’in dükkanında da çalıştım. Bayan Noumidis tam bir İstanbul hanımefendisi idi (p)

Bayan Noumidis! O da Rum herhalde.

Evet! Saat böyle beş çaylarına giden.. neydi, Divan Oteli’nde beş çaylarına giden bir hanımefendiydi o. Onu da.. Nedret de tanıdı.. ben de tanıdım, çok yakinen de dost olduk onlarla da yani... (p)

Bayan Venetya! Bayan Noumidis! Bu iki ustanın farklı özellikleri var mıydı. neydi?
İkisinin çok farklı özellikileri vardı. (p)

Dil bakımında mı özellikler.. farklı diller mi vardı yoksa?

Diller değildi yalnız.. Venetya dediğim gibi Bayan Venetya, kitabı çok iyi bilen, bir kurt... (p)

Kokusunu alan.. kitap kokusu alan bir kurt mu?

Evet! Kokusunu.. kitap kokusu alan.. tabii öyleydi. Bayan Venetya’nın mesela dükkanına gittiniz.. şu kitabı aldınız elinize değil mi, çıkardınız raftan aldınız! ‘Yavrum, ben ona bir bakayım,’ derdi! Onu dedi mi siz o kitabı alamazsınız. (p)

Bayan Venetya; ‘yavrum, ben ona bir bakayım,’ dedi mi yandınız, demek Püzant Bey? Alamazsınız! Harika birşey! Kitabını satamayan biri daha işte, peki ya öteki? Bayan Noumidis?

Öteki öyle değildi! İsterseniz indirim bile yapardı Bayan Noumidis, güzel bir indirim bile yapardı. (p)

Bu iki ustada neden böyle bir fark.. var mı sahaflıkta bu tür özellikler?

Öteki.. çünkü.. öteki şöyle öteki matmazel çünkü kitapla ilgili değildi Tekin Bey.(n)

Hangisi matmazel.. Bayan Noumidis mi Bayan Venetya mı Nedret Bey?

Matmazel Noumudis matmazel Noumudis aslında kitapçılıkla ilişkisi olan bir hatun değil aslında o, sadece ve sadece babası olan, babası kitapçı meşhur Miltiyadis Noumidis’in dükkanını devam ettirmek ve onun adını ve anısını yaşatmak üzere o dükkanda var olan bir insandı. (n)

Hangi yıllar doğum tarihleri? Yüzyılın başı mı?

Noumidis mi? Noumidis tabii, 1910’lu 20’li yıllarda doğmuş bir hanımdı. Babası ise daha eski doğumlu. 1890’lar falan.. 1940’lı yıllarda, 45’temi, 50’demi o civarda da Miltiyadis Noumidis ölüyor. (n)

(Sürecek)
Fotoğraflar: Feryal Özkale Sönmez

Yeni öğrendiğim sahaflık geleneğinde de bir Leyla ve bir çok Mecnun öyküsü çıktı ortaya. Turkuaz takımı, Püzant Bey, Nedret Bey, bugün sahadalar...

2011-04-05T05:12:00.000-07:00

Bugün 05 Nisan 2011, Salı. Bu sahaflar kitaplar blog çalışmaları bir yıl önce dün doğdu.

Bakınız: http://kitaplarvetekinsonmez.blogspot.com/

Bu konuyu, doğum günü nedeniyle,kent ve insan başlığı altındaki bu blog ile de kutlamak isterim.

Doğaldır ki sahaflar konusu kent konusudur ve insan konusudur. Kitap kent ürünüdür.

İnsanlıkta kent kurma bilinci ve sosyal evrimi olmasa belki kitap da olmayacak...

Doğaldır ki sahaflar konusu kent konusudur ve insan konusudur.

Kitap kent ürünüdür. Leyla ile Mecnun ise köy öyküsüdür. Burada bir paradokds var.

Bu topraklarda sahaflar ve kitaplar öyle bir hazine, dahası define sanki...

Ben bunu otuz yıl önce sezgilerle değil de bilinçle görmüş olmalıyım ki "Elyazmaları" adlı öyküyü yazdım.*

Yayımlandı. Hani derler ya, tam üstüne bastın! İşte böyle! İyi de ne oldu? Şu oldu!

Bu satırların yazarı, Ölüme terk edildimiş kitapları kurtaran kitapçılarla karşılaştı.

Sahafları tanıdı. Onlarla birlikte kitap arkeolojisi bu topraklar için hiç de komik olmaz, diye düşünmeye başladı.

Tam bir yıl önce dün, ilk yayını yaptı. Şöyle ki yayını gerdi ve okunu attı...

Şimdi, ölüme terk edildimiş kitapları kurtaran kitapçılar, dedim.

Şimdi aslında şöyle oldu;sahaflar, geleneği leyla ile mecnunları buluşturma geleneklerini de yarattılar.

Değerli İzleyici...

Evet! Yeni bir tanım fakat eskiden bu yana süregelen bir heraket.

Bir anlamda nüfus hareketleri, diyorum ya ben, işte o. Hiç şaşırmadım bu sonuca...

Yahya Kemal Beyatlı'nın da Gece Leyla'yı Ayın On dördü, şiirini yazması boşuna değil!

Bu harekette başka ülkelerde olmayan bir içsellik var. Neredeyse ruhani bir durum!

Daha doğrusu içrek bir durum sözkonusu, aşk ve imgelem ise Leyla ile Mecnun.

Bu konu, bakıyorum da bayağı su götürecek... Bu sonuca şiç şaşırmadım gerçekten.

Bu toprakların kültürel varsıllığına da uygun. Bu konuya birkaç gün doludizgin devam edeceğiz.

Şöyle ki bir mahallede bir Leyla vardır! Bir köyde bir Leyla diyelim.

Yedi köyde sürüsüne bereket Mecnun çıkar ortaya, kan gövdeyi götürür,

Kim Leyla'yı vuslat terennümü ile gerdek gecesine sokacak diye, bayağı bir muharebe bile olur!

Sonunda başlık parası araya girer, kız başkasına kaçmasın diye gece vardıyasına çıkar ev ahalisi.

Sonuda yüklüce bahşişli başlık veren Leyla'yı alır kanlı gece için gerdeğe sokar.

Kanlı çarşaf sabaha kalmadan çıkar gerdek odasından ev ahalisine sunulur, sonra da köy ahalisi seyreder bu kanlı çarşafı. Öykü bu kadar değilmiş!

Benim yeni öğrendiğim sahaflık geleneğinde de bir Leyla ve bir çok Mecnun öyküsü çıktı ortaya.

Burada benzerlik yine başlık parasına benzer, sahafın hoşnut edilmesi geleneği varmış.

Bu arada kızın kaçması, kaçırılmasına benzer bir de kitabın kaçırılması var.

Şöyle ki siz bir kitabı beğeniyorsunuz, böyle mi, bu kitap kaçırılıyor...

Dün, kitap ve sahaf blog'da yayınladım.(*) Buraya da alıntı yapıyorum.

Bakın Püzant Bey diyor ki;Şimdi efendim bundan yıllarca önce, biraz evvel hatıra da dediniz, Nedret Bey'le bir kütüphane işine gitmiştik, biz kütüphane pazarlığını yaparken, orda çok güzel birkaç tane, yani nadir kitaplar gördük. Fakat bizim gözlerimizin parladığını tabii kitabın sahibi orda farkına vardı ve ben size bu kitapları daha sonra vereyim dedi, bir daha o kitapları alamadık.

Nasıl benzerlikler, tıpkı satranç taşları gibi yerli yerine oturdu mu?

Şimdi derbi maçını dün bıraktığımız yerden sürüyoruz.

Dün Püzant Bey'in bir ara topuk pası yaparak bir anlamda kendisine verdiği pası, Nedret Bey, zarif bir hamle ile aldı ve onsekiz içine kadar yine zarif figürlerle geldi ve topu dizinin üstüne aldı, yükselen topa bir kafa koydu ve köşeden fileleri buldu.

Bugün bakalım hangisi gol atacak, izleyelim...

NOT; Blog yazıları kısa olsun. İnsanlar zamana karşı koşan küheylanlara döndüler... Kısa kesiyorum, devamı yarın...

Sevgi içtenlik...
Tekin SonMez, 05 Nisan 2011, Stockholm

(*) http://kitaplarvetekinsonmez.blogspot.com/

(*) elyazmaları kars platosu öyküleri, tekin sonMez, NİS Media ya, ilk bası 2004, istnbul.
Fotoğraflar: Feryal Özkale Sönmez

Adana, Osmaniye, Kozan, İnce Memed romanının memleketi.. kent ve insan olay sarmalında bir roman konusu, ilk asker cerrah hanım Sayın Üner Erden...

2011-01-28T08:09:00.000-08:00

Sağ köşede bir fotoğraf var. Kıvırcık dalgalı saçlarıyla omzunun üzerinden bakıyor.

Size baktığını sanacaksınız! Değil çok uzaklara, ötelere bakıyor.

Geleceğe bakıyor daha doğrusu ve geleceğin ne olduğunu biliyormuş gibi gülümseyerek üstelik.

Bir kahin okumuş geleceğini de, öyle özgüvenle duruşunu izliyorsunuz.

Fotoğraf canlanıp konuşuyor.

Diyor ki; ‘Bizim çocukluğumuz çok mutlu geçti’.

Onun gülümseyişini şimdi daha iyi anlıyorsunuz.

Çocukluğu mutlu geçmiş. Olağan bir durum!

Pekçok insan çocukluğum mutlu geçti diyebilir, diye düşünmeyi sürdürüyorsunuz.

Fotoğrafa bakıyorsunuz bir daha.

O, o köşede gülümsemeyi sürdürüyor ve bir öykü anlatıyor sessizce.

Diyor ki; ‘Biz dokuz kardeşiz, ablam abim babamın ilk hanımından, yedisi annemden olan en büyük çocuğu benim.’

İşte şimdi durum şaşırtıcı! Olağanüstü bir durum var. Dokuz kardeş!

Şaşkınlığınızı gizlemekte zorlanıyorsunuz! Nasıl, nasıl.. nasıl oldu diye şaşırarak soruyorsunuz!

O, o köşede gülümsemeyi sürdürüyor ve diyor ki; ‘‘Bizim çocukluğumuz çok mutlu geçti ve kardeşlerimi de ben getirdim İstanbul’a....’

Yolcuları toplayıcı, taşıyıcı lokomotif gibi.. öz, üvey demeden dokuz kardeş hepsini Adana'dan mı, nereden, diye bir soru kıpırdıyor kafanızda.

O, bu düşünceleri işitmiş gibi, o köşedeki fotoğrafla ince ince nüktelerle yaşama neşeli bir pencereden bakar gibi gülümseyerek yanıt veriyor.

Diyor ki; ‘Adana, Osmaniye’den ilk Kozan, ben Kozan’ı çok iyi bilirim orda doğmuşum ama altı yaşında Osmaniye’ye geldik. İlkokulu orda okudum.’

Beyin fırtınası gibi bir şimşek çakıyor; ‘Hımm’ diyorsunuz, ‘İnce Memed romanının geçtiği yerler...

O bunları işitmiş gibi, orada, o köşeden gülümseyerek sesleniyor sanki...

Diyor ki; 'Evet.. evet, İnce Memed’i de bilirim. Evet, İnce Memed! O romanlara konu olan...

'Yakalandığı zaman, bizim evin önünden götürdüler. Aaa ama zayıf, naif, böyle bir adamdı yani.’

Değerli İzleyici,

Bir tarih canlanmış da konuşuyor o gülümseyen fotoğrafta. Sayın Üner Erden konuğumuz.

Sağ köşedeki fotoğraftan bize gülümseyerek yanıt veren kişi cerrah doktor Üner Hanım. Evet!

Ankara Cebeci, Askeri Tıbbiye.. eğitim yılları...

İkisi kendisinden büyük, diğerleri küçük sekiz kardeşi var.

Ver elini İstanbul, diyerek onları getiren onları orada okutan abla, kardeş, aile büyüğü, her şey işte O.

Yaşamını kardeşlerine ve ailesine adayan Üner Hanım’ın yaşamı bir roman. Bir değil fazlası var!

Kendilerine yaptığımız kısa bir ziyaret sırasında öyle ilginç anılara ince nüktelerle el salladı ki şaştım'

Bunlarda bir değil birkaç roman konusu da çıkabilir inanın. Okullarda hep birincilik almış...

Türkiye’nin ilk subay doktorlarından Üner Hanım. Genç ve güzel bir cerrah, fırtına gibi... Daha ne olsun!

Hasteheneler, öteki hekimler arasında adı; 'Pembe topuklu' olsun! Olsun mu?

Gülerek anlatıyor, hep o köşeden bakarak; 'Bana pembe topuk derlerdi,' diyor. 'Genceciktim aralarında. Hepsi yaşlı.. yani güzelmişim...

'Topukta nasır yokmuş, hah ha.. öyle yani.' Genç cerrah gittiği her yerde bu gençlik ve güzellik ateşiyle başarılı bir operatör olarak da sükse yapmış.

(Sürecek)

Sevgi, içtenlik...

Tekin Sonmez, 28 Ocak 2011, Stockholm

Ankara yüzlerce roman konusu olur ve Seyhan Palas efsanesi ve Sayın Yavuz Bilgin bir tarih olan babası öğretmen Ahmet Bilgin'i anlatıyor, söyleşi...

2011-01-11T04:25:00.000-08:00

Renkli bir hayat yaşamış, 1906 doğumlu ‘Ahmet Bilgin’ öyküsünün bir bölümünü dün okuduk.

Benzer uğraklar içinde bu anlatı bugün de sürüyor. Geçen yüzyılın başları olsa da Ankara öyküsü 1920’lerde başlar.

İvme yaşanır, 1950; Anadolu'dan yola çıkan hızlı, genç nüfus hareketleri Ankara’yı canlı bir Başkent yapar.

Ankara söylencesi olduğu kadar hem de insanımızın girişken macera yeteneğini anlatan pek çok öykü vardır.

Bugün Ahmet Bilgin ile düşlenen söyleşi var. Bu satırların yazarı bunu farklı bir ekranda izliyor.

Şöyle ki, olay şimdi başka bir mercekte ve belki üç boyutlu. Doksanlı yılların başlarında, yazarımız.

Daha doğrusu bu satırların yazarı, Ahmet Bey ile söyleşi yapmak isterken, treni kaçırır ve sözleşilen yerde olamaz.

Olay aslında ilk evresi ile şöyledir! Bu satırların yazarı, Ankara’da bir imza günü yapar; 1982 - 83 olasıdır.

Bütçesine uygun bir otel araştırırken, Seyhan Palas karşısına çıkar.

O günlerde rastlantısal olan tanışmada, söz uzar ve Ahmet Bey ile doğaçtan bir söyleşi fırsatı doğar.

Sağ üstte görülen Ahmet Bey (1922) ile söyleşi olan Ankara düşü (1980 ilk yıllar) başlar ve o günler hep konuşulur.

Fakat olanlar olur! Bu söyleşi tasarımı, verilen saatin kaçmasıyla bir düş kırıklığı olarak son bulur. Bakın nereden nereye!

Sarıkamış 1936 blog dizisi de işte yine buna benzer nedenlerle bu satırların yazarını koşturur.

Değerli İzleyici,

Sağda 1924 Sarıkamış doğumlu Cemal Şenocak, 1936’daki o fotoğrafta on iki yaşındadır.

Solda fotörlü, otuzunda ticaret ve bürokrasi içindedir Cemal Bey.

Dipten gelen genç dalgalar sarsar Ankara'yı... İşte böyle!

Ticaret ve bürokrasi rüzgarına tutulmuştur...

..dağlar, ovalar, köyler. Yeni bir yaşam başlamaktadır.

Hemen Sol alttaki sahne (1955) Cemal Bey ve tepede bir konakta Ankara sosyetesi. Başkent ortaya çıkıyor işte.

Dalgalar, Anadolu’dan gelen genç nüfus hareketleri Ankara’yı sarar, sarmalar. Öykü ne olacak dersiniz?

Evet! Ahmet ve Mahmut Bilgin kardeşler de o günlerin içinden geçerler.

Ortak yol ayrımları var. Yolların çakışması ve örtüşmesi, ayrışması var.

Soldaki Ankara sosyetesi (1955) olmasa bile, Ahmet Bilgin’in oğulları Seyhan Palas prensleri olur.

Mahmut Bilgin Seyhan Palas’tan ayrılır fakat oğlu Turgay Bey tıp değil, siyasal bilimler okur.

Gerçekte Ankara, bu nedenle de bir roman değil yüzlerce roman konusudur.

O yılların salt anısı değil, Ankara ve ticaret ve bürokrasi rüzgarı, bu satırların yazarını çeker.

Sağda (1936) bağdaş kurmuş çocuk grupta sol başta (1955) durur. Ankara'da yüksek bürokrat olur Cemal Bey. Bakın Ankara coşkuyla kurulur!

Kasım 2010’da yolumuz Ankara’dan geçti. Seyhan Palas'da konaklamayı kurduk.

Feryal Hanım; 'İyi tanırım, bizim akrabalarımız olurlar,' dedi.

Ahmet Bey’in yeğeni Mahmut Bey'in oğlu (abla Tülin Hanımın sağında görülen, 1975) Turgay Bey’e telefonla sorduk.

On yıl öncesine kadar Emlak Kredi Bank Genel Md. yardımcılığı yapmış Sayın Turgay Bilgin.

Amcası Ahmet Bey’in oğulları bu oteli işletiyor diye biliyorduk.

Hüzünlü ve hayıflanan bir sesle; ‘Tekin Bey otel yıkıldı maalesef! Bütün anılarımız da orada gömüldü gitti,’ dedi.

Böylece bir tarih olan Seyhan Palas’ı, Ahmet Bey’in en küçük oğlu Yavuz Bey’e soracağız.

Soldaki kişi (1975) Ahmet Bilgin, Seyhan Palas'ın kurucusu, Yavuz Bey’in babası.

31 Ekim 2010 pazar, Yavuz - Ayla Bilgin çiftinin evinde, Ankara Dikmen’deyiz.

Bu kez treni kaçırmadık, Yavuz Bey'le heyecanla tanıştık. Bakın nereden nereye!

Feryal Hanım, Turgay Bey’in yeğeni, Yavuz Bey ile kuzen çocukları...

Şimdi Ahmet Bilgin’in oğlu (solda; damat bey, yanında gelin Ayla Hanım ve baba Ahmet Bey, 1975) Ankara 1951 doğumlu, Sayın Yavuz Bilgin.. Seyhan Palas’ın son prensi.. bu katılımcı söyleşiyi birlikte izleyelim.

Yavuz Bey, Ayla Hanım, kızları Şebnem Hanım, eşim Feryal Hanım ve bu satırların yazarı keşif masasındayız.Sevgi içtenlik...

Tekin SonMez, 11 Ocak 2011, Stockholm

Sevgili Yavuz Bey, eşim Feryal Hanım’ın büyüğü Nedim Bey’i bilirsiniz. Örneğin, ‘insanın bir hobisi olmalı,’ der sık sık. Geçenlerde konuşurken, ‘sizin hobiniz de sadece motosiklet mi oldu,’ diye sordum. Çok büyük bir madalya birikimiyle ortaya çıktı Nedim Bey.

Nedim Bey, 1960 Ankara doğumlu.. aranızda sekiz on yaş var.. Nedim Bey neşeli ve hayat dolu bir insan. Annesi Tülin Hanım, amcanızın kızı olur. Nedim Bey için ona benzer bir önmodel bakınırken siz karşıma çıktınız. Sordum, bu motosiklet tutkusunu. Ne dediler biliyor musunuz! Yavuz! Yavuz Bey işte öykü böyle böyle başladı, ilginç değil mi, ve bakın öykü şimdi nereden nereye geldi!
Benzer hobilerinizi merak ediyorum Yavuz Bey! Bir motosikletiniz olmuş. İsterseniz Nedim Bey’den başlayalım. Bir bölümü ile çocukluğunuzun, gençliğinizin kesiştiği noktalar var. Bu yaşamı tutuş tarzıyla, tuttuğunu koparan tipler.. hayranlık duyarım...

Teşekkür ederim, sağol Tekin abi.
Ankara 70’li yılların ortaları ve Seyhan Palas.. Yavuz Bey, bu motosiklet tutkusu nasıl başladı sizde?
Valla bilmiyorum ki, babama zorla motosiklet aldırdım.
Feryal araya giriyor; Nerde gördün? Elvis’ten filan mı heveslendin, nasıl oldu bu iş? O zamanlar kim vardı, bir film mi izledin? James Dean mesela, meşin ceket, motosiklet...
Yavuz Bey, duyduğuma göre bir de araba aldırmışsın, Seyhan Palas’ın prensi olarak ki o zaman kimsede araba da yokmuş...
Feryal Hanım o günleri bildiği için anımsatıyor; Murat 124’ün mü vardı? Küçük arabalardan ilk çıkanlardan, maviydi. Ahmet amca bir tane aldı Yavuz abiye.(Sağdaki küçük fotoğraf Yavuz Bey'in Edip eniştesi ve babası ile o günlerde Feryal.)

Yani Feryal, şimdi aldı derken.. babam almadı, peşinatını verdi, taksitlerini de ben ödedim.
İyi de o yıllarda bir araba alma kuyruğu da varmış. Seyhan Palas ve Ahmet Bey kefil mi oldular?
Yok yok Tekin Abi.. Babam değil.. kefilim kimdi biliyor musun? İki kefil istiyorlardı ya, Edip enişte, (Nedim ve Feryal kardeşlerin babası, albay) kefilin bir tanesi, bir tanesi de Çikobirliğin müdürü vardı, soyadı Kütküt.. ismini hatırlayamadım. Hemen verdiler bana arabayı, yoksa böyle aylar sürecekti... biri albay, biri genel müdür...

1950’li yıllarda Ankara’da bir ticaret ve bürokrasi sosyetesi oluşur.. Yavuz Bey siz ve Nedim Bey hangi yıl, böyle bir hobi, diyelim ve nasıl oldu?
76 filandır, (Feryal) Ben 12-13 yaşlarındayım. Nedim 15-16 yaşında. Nedim lisede değil mi?
Bak Fereyal, Nedim ticarete şöyle başladı.. Tülin abla dedi ki, ticarete başlasın, bir şeyler satsın dedi. Nedim liseyi bitirmemişti.. öğrenciydi belki de.. hatırlayamıyorum. 75 belki de.
Yok! 75’de evlendik, (eşi Ayla Hanım) evlendikten sonra.
Tekin Abi, galiba 78 falan, şimdi ben.. parfümeri, toptan parfümeri işi yapıyordum.. elimizde depoda olan malzemeleri.. parfümleri Nedim alıyordu.. mesela bir çanta.. resmi dairelere gidiyordu. Resmi dairelerde, mesela İçişleri Bakanlığı, Köyişleri Bakanlığı, Tarım bakanlığı, oralarda pazarlıyordu bunları, para kazanıyordu yani.
Bir de Ulus’ta (Feryal) bir yere tezgah mı açmıştınız?
Nedim var mıydı o zaman, iyi hatırlamıyorum.. ben açmıştım.
Seyyar, seyyar tezgah... (Ayla Hanım) Nedim yok muydu?
Nedim’le ikimiz mi, haa.. evet! Ulus’ta heykel’in olduğu yere mi açmıştık? Onunla oraya bayramda gittik, tezgahı kurduk.
Yavuz Bey, işte ben bu cesarete hayranlık duyarım. Bakın Ankara’da ticaret böyle böyle oluştu.. çok güzel, işte hayat adamı böyle olur bakın.. Şimdi 1906 doğumlu, Konya Muallim Mektebi mezunu Ahmet Bilgin, babanız, o da ticarete girmiş. Seyhan Palas Cebeci’de, yoktan varolmuş! Ankara’nın ilk Başkent oluş yılları.. Ahmet Bey kendisi yok, onu yitirdik, fakat oğlu, Yavuz Bilgin olarak anımsadığınız neler var?

Tekin abi, Tokat Zile’sine öğretmen olarak gönderiyorlar babamı.. evet.. işte hem müzik öğretmenliği, hem okul müdürlüğü, hem sınıf öğretmenliği hepsini bir arada götürüyor babam,’ diye anlatıya başlıyor Yavuz Bey. Savaş sürecinde, ‘iki kere askerlik yapıyor, yedek subay olarak’ yapıyor.

1945’de terhis olacaktır Ahmet Bey. Bundan sonra neler olmuş anlattı mı size?
Tekin Abi, babamın anlattıkları şöyle; İkinci Dünya Savaşı, ondan sonra da tekrar Tokat Zile’sine öğretmen olarak gidiyor babam.
Sonra bir kırtasiyeci dükkanı işletiyor ikisi Ahmet ve Mahmut kardeşler orada.
Açmışlar da, ondan pek haberim yok.. işte amcamla çalıştırmışlar.
Ayla Hanım araya giriyor; o arada lokanta açmış.

Tekin Abi.. İşte lokantayı da.. hazırlık yapmış babam. Bir 29 Ekim bayramı.. vali geliyor, vali muavini geliyor.. herkes geliyor.. o arada bir lokanta açmış, konuşma hazırlığını yapmış babam. Cumhuriyet Bayramı töreninde, herkes konuşma yapmış bu sefer babama sıra gelmiş, babam da işte herkes gibi.. 'bayramınız kutlu olsun,' filan derken, 'bugün demiş size sevindirici bir haber daha vereceğim' Tokat Zile'mizde bayram hatırası olarak bir lokanta açılmıştır, ismi Cumhuriyet Lokantası’dır, hepinizi bekleriz demiş.”

İşte onda Cumhuriyet’in ihtiyacı olan ticaret ruhu var, değil mi? Sonra Ahmet Bey, Ankara’ya mı geldi.. emekli mi oldu.. nasıl oldu?
Öğretmenlikten istifa ediyor babam. Şimdi, onu başka bir yere sürgüne göndermişler veya başka bir sevmediği yere, o da başka bir vazife bekliyormuş galiba, istifa ediyor.
Yavuz Bey, tarih sıralaması olmayabilir, ilginç olan Ahmet Bey’in öğretmenlikten ayrılıp ticarete atılması. Bu nasıl gelişiyor?

Tekin Abi.. tabii onu çok anlatırdı babam. Önce İstanbul’a gitmişler amcamla, orda bir kayık kiralamışlar, 20-30 kasa gazozu kayığa yüklemişler. Amcama demiş ki 'Mahmut, sen bağır ben akordeon çalacağım.' Sahilden, böyle kayıkla.. sahilden geze geze, böyle, müthiş.. üç ay dört ay.. beş ay güzel gazoz satmışlar yaz mevsiminde.

İşte Türkiye’de kalkınma modeli! Bundan sonra Ankara’ya mı, Tokat’a mı gidiyorlar?

Babamın yetiştirdiği talebelerden bir tanesi Ankara Tıp Fakültesi Hastanesinin başhekimi olmuş, tabii aradan zaman geçmiş. Başhekimin yanına gidiyor babam, diyor ki 'bana bir iş verin burda.' 'Hocam sana ne iş verelim burda?' 'Buranın kantinini ver bana,' diyor, babam. Oranın kantinini alıyor. İki abimle beraber, Tıp Fakültesinin kantini.. ne demek Tekin Abi. Şimdi orda babam para kazanıyor. Haa.. ondan evvel.. Ankara’ya geldikten sonra, beş kilo süt alırdım derdi bana /../ akordeon çala çala veya keman çala çala süt satardım derdi.
Hastane kantini ondan sonra mı geliyor?
Evet! Ondan sonra kantin. Kantini işletmeye başlıyor babam, kantini işletirken bu arada Cebeci’den iki tane arsa alıyor, o zaman krediyle, Ziraat Bankasından. İki tane yan yana arsa, bir iki sene bunun taksitlerini ödüyor işte kantinden, ondan sonra bu yandaki arsayı satıyor, borcunu tamamen kapatıyor.
Seyhan Palas Oteli’nin kısa tarihi, bu tarihin arka planı bu kadar mı?
Tekin Abi, borcunu bitiriyor, ondan sonra oraya otel yapıyor. Otel yapmadan önce ilk alt katı yapıyor, günde 1000 kişiye yemek verirmiş babam orda. İlk tabldotu Ankara’da babam icat etmiş, üç çeşit yemek şu kadar. Bak kaç sene önce.. 60 sene 70 sene evvel. Oradan kazandığı parayla binayı bitiriyor.
Bu da yaratıcı düş gücü ister! Öğrencilere ucuz yemek ve sürüm tabii. Yavuz Bey, bir de siyasete atılma öyküsü olmalı Ahmet Bey’in, değil mi?

Ondan sonra Develi, Zile Belediye reisi oluyor.
Çok ilginç bir öykü, İstanbul’da gazoz satarken ezgi söyleyen akordeon duruyor mu?
Akordeon köyde (Zile) duruyor.
Yavuz Bey fotoğraftaki keman nerde?
Kemanı abim aldı.
Ondan geriye kalan bu iki fotoğraftan başka, göreceğim hiçbir şey yok mu?
Bir iki tane saat vardı, o saatleri de oğlum Tolga’ya verdim, sakla bunları diye.
Müzik yok mu.. Siz ne çalıyorsunuz?
Ben akordeon çalarım.
Akordeon var mı şimdi evde?
Yok. Bateri çalarım bir de.
Var mı evde bateri?
O da yok. Turgay abi gitar çalar mesela.
Turgay Bey, onu dinliyoruz, bize konser veriyor gittiğimiz zaman. Sizden ne dinleyelim, bir şey yapın Ahmet beyin anısına, akordeon çalın yeter.
Yoo inanın yani, yoo onu çalamıyorum.
Çok ilginç örneğin sandalda giderken akordeon çalması.. bunun gibi, onunla ilgili başka öyküer var mı?
İşte babamın bana anlattıkları bunlar Tekin Abi, yani aramızda mesafe çoktu babamla bizim...
Böyle Nedim Bey gibi madalya, kılıç, kalkan yok mu?
Bende hiçbir şey yok.
Motosiklet nerede?
Yok! Motosiklet yok, sattık bitti.
Ama bir hobiniz vardır?
Gençken hepsini yapmış (Ayla Hanım) bıraktı sonra.
Sonra hepsini bıraktım. Hayatı dört dörtlük yaşadım. Şimdi hiçbir şey yok.
Hepsi bu kadar mı? Nedim Bey, sizi hep bir motosikletle mi sadece takip etti, Ankara’da?
Evet! Motosikleti iyi ve sert kullandım...
Kaç yıl kullandınız Yavuz Bey?
Tekin Abi 68’den, 75’e kadar kullandım, yedi sene.
İki motosiklet, ikiniz arka arkaya mı sürüyordunuz Ankara’da o zaman?
Yok, motosikleti yoktu Nedim’in o zaman.
Sağdaki fotoğrafta görülen Nedim Bey, o günlerde sizin motosikletin terkisine mi biniyordu?
Evet! Benim motosikletime arkaya biniyordu.
Ankara, motosikletin sesi ile inliyordu galiba. Tamam! Türkçede kulağına küpe olsun derler. Ahmet Bey’den geriye kalan böyle bir söz yok mu?
Aynen öyle Tekin Abi.. Şimdi bana derdi ki, mesela ben lise çağlarındayken. Bak derdi kulağına küpe olsun derdi, 30 sene sonra 40 sene sonra şu iş revaçta olacak derdi. Hangi iş baba derdim, optik işi, yani gözlük işi 30 sene sonra çok revaçta olacak derdi bana babam. Onu görüyordu babam. Babamın işte, ticaretteki en büyük lafı şuydu; 'Oğlum derdi, bir iş insanı zengin eder, iki iş oyalar, üç iş batırır derdi, ona göre ayağını denk al!..'

Ankara-Dikmen 31 Ekim 2010 Pazar. )

Ankara , Bilgin ailesi, 1950'ler ve Seyhan Palas söylencesi. Bu haberde kent Ankara.Hititler yükseliş dönemini şatafatla yaşayan arkaik köklü bir kent

2011-01-10T07:43:00.001-08:00

Bir öykü var bugün yine. Renkli bir hayat yaşamış, 1906 doğumlu ‘Ahmet Bilgin’ öyküsü.

Geçen yüzyılın başları. Bu öykü 1950'lerde Anadolu'dan yola çıkıp, gelip Başkent’i kapsar.

Olay şimdi başka bir mercekte ve belki üç boyutlu. Bu satırların yazarı bunu farklı bir ekranda izliyor.

Değerli İzleyici,

Bu blog kent, insan, olay motifli 'haber konu/lara daha yatkın. Öncekileri izleyince bunu göreceksiniz.

Kent, insan, olay.. çokluk üçgen bir ada, adacık gibi bu üçlü bir aradadır. Kent neresi olursa olsun bakarsınız insan öne geçer bir yerde.

Bir haberde insan odak olur. Bir yerde olay öne geçer, kent neresi olursa olsun değişmez olayın haber niteliği.

Bugünkü haberde üçgen bir ada gibi, her üçü de ortak ağırlık taşıyor. İl sınırları ile bu haberde kent Ankara.

Anadolu uygarlıkları derken, Hititler yükseliş dönemini şatafatla yaşayan arkaik köklü bir kent Angaru.

Bu topraklarda üst düzey yaratıcı zeka sahibi olmakla ayakta kalabilir, yoksa altlarda silinir gider insan.

Ankara, 1950’ler ve Otel Seyhan Palas efsanesi. Bu efsanede çok şey var. Ankara’ya bir yoldan gireceğiz. Evet!

Seyhan Palas efsanesi (sağ alt fotoğrafta) ve o yılların otomobil sahibi küçük prens Yavuz ile baba Ahmet Bey işte.

Ankara tarihi var karşımızda. Orada bir Başkent nasıl oluştu?

Nüfus hareketleri ile ortaya çıkan yeni yaşam tarzı nasıl gelişti?

Dönem öyküleri için birinci derecede kişilere gidemiyoruz. Onlar yok!

Örnekse üstte (1932) gördüğümüz fotörlü Ahmet Bey yok. Keman çalan, müzik tutkunu...

1920’lerdeki Hollywood aktörü görüntüsü taşıyan fotoğraflar, oradaki Ahmet Bey yok.

Bir roman nasıl yazılır, derken bunlar Ankara tarihi için başlangıç noktası olabilir.

Ahmet Bilgin, 1906 doğumlu, zor çocukluk günleri ve Konya Muallim Mektebi... Çok farklı nüfus hareketleri Ankara’yı merkez yapmış durumda.

Ahmet Bey 1950 başları ya 40’lı yılların sonunda Ankara’dadır. O günlerde 45 yaşlarında olan Ahmet Bey’in iki oğlu olmuş bu tarihten önce.

Elimizde kimi veriler var. Yavuz Bey Otel Seyhan Palas Prensi, 1951’de Ankara’da doğar. Çekirdek aile Ahmet ve Mahmut Bilgin iki kardeş.

Dönemine göre eğitimli olan Ahmet Bey.Yeğenleri Tülin (1942) Turgay (1946) Tokat, Zile doğumlu iki kardeş.

Babaları Mahmut Bey, bu ilçede kırtasiye dükkanı sahibi, ekonomik durumları iyi.

Görünüşte Mahmut Bey dükkan sahibi olsa da iki kardeş ortakmış gibi bir durum var.

Hareketin lokomotifi Ahmet Bey burada öğretmenlik yapıyor.

Çünkü Ahmet Bey devlet memuru, Mahmut Bey dükkan sahibi görünüyor duruma göre.

Kardeş Mahmut Bey'in oğlu eğitim olarak Ahmet Bey’in izleyicisi, Turgay Bey okuyor.

Eğitim ve bürokraside en üst derecede yer alır Mahmut Bey’in oğlu, hobi olarak müzik yapar.

Solda öğrenci, o günlerin futbolcusu Turgay, şöyle ki Bilgin ailesinin yüksek uçan kanatlısı.

Ailenin dört nala koşan atlısı da denilebilir ona ki, o günler Siyasal Bilgiler Fakültesi Futbol Takımı kaptanıdır bu insan.

Sağda damat Bey, Seyhan Palas Prensi Yavuz Bey, gelin Ayla Hanım ve yine Turgay Bey şöyle ki yıl 1975, yer Ankara.

Değerli İzleyici,

Öykü kahramanları Ankara sahnesinde birer birer rol aldılar o yıllarda. Anlatı olarak geride ne kaldı, diyeceksiniz. Bakın rol dağılımı yeni başladı.

Ahmet Bey, kardeşi Mahmut Bey.. oğullar, kızlar, kuzenler.. yol ayrımları da, örtüşen, ayrışan yanlar da olur. Geçmiş işte bu fotoğraflarda durur.

Süre dolar, Mahmut küçük kardeş Seyhan Palas'tan ayrılır, Ahmet büyük kardeş, Seyhan Palas ile bir ömür boyu koşar, yürür ve sonunda o da durur.

Sinema tekniği gibi olayı geri sarıyorum. Ahmet Bey 1906 Kayseri/Develi/Zile doğumlu.

On altı yaşında, kendisinden dört yaş küçük Ümmühan Hanım ile evlendirilir.

Bu hesaba göre 1922-23 evlenme yılı. Uzun aralıklarla üç oğulları olur.

Ahmet Bey öğretmenlik, yedeksubay askerlik derken, tayini çıkan yere gitmez istifa eder.

Filmi yine yakına çekip yıl 1950'yi fokus yapıyorum. Ticaret burjuvazisi yeni yeni oluşuyor.

Ahmet Bey yeni oluşan bu ticaret burjuvazisinde yerini alacak mı?

Bu söyleşinin hedefi, bir aile tarihinden çok, Ankara tarihi için bize bazı anektodlar verecek.

Ahmet Bey Cebeci’nin göbeğine Seyhan Palas’ı kondurur ve orta derece ticari burjuvazi kesiminde yerini alır. Mahmut Bey yorulur, silinir gider.

Mecrasında akan bir su gibi olay şöyle bir yol bulur. Ankara nüfus hareketlerini o yıllarda öğrenciler tetikler.

Seyhan Palas, Ankara Üniversitesi Hukuk ve Siyasal Bilgiler Fakülteleri karşısında durur.

Cebeci'de rüzgarı arkadan alır Ahmet Bey. Her yerden öğrenci akını dalgalar halinde sürer.

Ankara’yı Ankara yapan birinci öğe budur. Seyhan Palas, halk bütçesine uygundur ve genç nüfusu bağrına basar.

Genç, dinamik nüfus hareketleri burada durur. Gelecekteki Türkiye için Anadolu’nun bağrından kopan umut dolu gençler burada toplanırlar.

Seyhan Palas, karşılarında bulunur. Seyhan Palas’ın bodrumunda düğün salonu vardır. Tam bir Anadolu ruhu, zemin kat ise kahvehanedir.

Dans, müzik, akordeon, keman, davul ne varsa, modern müzik enstrumanları da vardır burada.

Başkent sevdasına tutulan on binlerce öğrenci, Seyhan Palas çevresinde yaşama tutunarak ileriye atılım yaparlar.

1950’lerde temelleriyle inşası başlayan Seyhan Palas, on yıl sonra, Ankara’daki öğrenci nüfus hareketlerine de tanık olur.

Öğrenci hareketleri için, bu satırların yazarı; ‘saklı nüfus hareketleri’ diyor. O öğrenciler bugün nerede? Şöyle ki Seyhan Palas bugün yok!

1950’leri içeren bir Ankara romanı böyle bir ortamda ilk tümcelerle sahne alır.

Değerli İzleyici,

Bir tarih olan Seyhan Palas’ı, Ahmet Bey’in en küçük oğlu Yavuz Bey’e yarın soracağız.

Şöyle ki, Sayın Yavuz Bilgin'i, anıların peşinden biraz koşturacağız.

Bu öykünün Ankara ile ilintili bölümü aşağı yukarı burada sona erdi. Fakat bu satırların yazarının, bu öykü ile bağlantılı bir-iki Ankara düşü oldu.

Yavuz Bey, konuşmadan önce bu gizemli zarfı da yarın huzurunuzda açacağız!

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, 11 Ocak 2011 Stockholm

Madalya koleksiyonu, kılıç, silah ve tören merakı. Nedim Bey ve bir efsane ki Edip Özkale ailesi efsanesinde özünü bulur.

2010-12-01T08:06:00.000-08:00

Efsanelerle yaşayan insanlar vardır. Ya da efsaneleri yaratanlar...

Homeros ve ailesi ikinci kümede yer alır.

Efsane peşinde koşan kimilerinin de bu koşudan haberleri olmaz.

Kılıçlar, madalyalar, silahlarla ve onlara bağlı törenlerle yaratılan efsaneler unutulur.

Her madalya, bir efsaneye açılır.

Her silah bir efsaneyi bitirir.

Her kılıç darbesi bir efsanenin ömrüne kefen biçer.

Düellolarda vuranlarla vurulanları nasıl bir efsane bekler, bunu ancak yazıcıların kalemleri iletir bizlere.

Puşkin de bu efsanelerden biridir!

Doğrudan bir aşk vuruşması.. o çağda vardı.

Evet! Bir ozan için törensel bir aşk vuruşması geleneği vardı.

Törenler için yaratılmış ozanlık karekteridir belki de Puşkin’i öne iten.

Öne iten ve düelloya değil ölüme davet eden şey.

Bir aşk uğruna eldiveni havaya fırlatan ve düello öneren, neye güvenerek bunu yapar, kimse kestiremez.

Olasıdır ki kılıcına güvenmiştir!

Olası ki iyi ve çevik bir nişancıdır.

Ölümüne susamıştı, diyen çıkabilir.

Tersi olduğunda göğsündeki madalyalarla gömülmesi istenir belki de.

Ki o madalyalar daha sonra bir meraklısını buluncaya dek yıllar yılları kovalar durur.

Tıpkı Nedim Bey gibi...

Meraklısını arayan bir yığın madalya vardır yeryüzünde.

İşte bunlardan biriktiren Nedim Bey de bu tür efsane peşinde koşanlardandır.

Evi ve işyeri ‘lebaleb’ madalya ile dolu. Daha ne olsun! Bu yetmezmiş meğerse!

Nedim Bey’in bir de kılıçlar ve silahlar efsanesi peşinde koştuğunu öğrendik.

Buna eminim siz de benim kadar şaşıracaksınız.Bakın bu nasıl oldu? Şöyle oldu.

Nedim Bey bu merakını gidermek için geçtiğimiz günlerde kalktı kış, soğuk zemheri demedi, Stockholm’e geldi.

İsveç'te savaş toplarının ağırlığı ile batan gemiye götürdük onu. Evet!

Vasa Müzesi'ni ziyaret etti ve oğlu Doruk Bey'i de yanına alarak Kral Vasa ile bir fotoğraf çektirdi.

İkinci gün askeri müzeyi ziyaret etti, kılıçlara doya doya baktı, silahları eline alıp onları okşadı...

'Ben de bu İsveçlileri savaşmayan ve yan gelip yatan ve bundan dolayı kalkınan ve zenginleşen milletlerden sanıyordum, yanılmışım.'

'Bunlar da bayağı savaş vermişler Tekin Bey, haklıymışsınız,' dedi.

Hayretini gizlemedi bu konuda. Evet! Nedim Bey ve ailesi Stockholm’den geçti.

Nedim Bey Efsanesi.. evet bu ayrı bir yazı konusudur.

Fakat bununla birlikte bilardo üstadı bir efsane dayısı vardır.

Bir zamanlar Siyasal Bilgiler Fakültesi Futbol takımı kaptanıdır bu insan.

Yandaki fotoğrafta görülen (70’li yıllar) Turgay Bilgin’in yeğeni olur Nedim Bey.

Bir yanı onun, Ankara gençliği ile fotoğraflarda durur. Bu efsane Edip Özkale ailesi efsanesinde özünü bulur.

Edip Özkale kimdir? Harita Genel Müdürlüğü Kd. Harita Müh. Albay rütbesiyle emekli oldu.

Arşivleriyle, Osmanlı dokümanlarıyla tanındı ve geride ömür verdiği ve günyüzüne çıkmasını beklediği birikimlerini dosyalayarak yaşadı Edip Bey.

İşte bu Sevgili Özkale ailesini ben, küçük kardeşleri Ali Rıza Özkale aracılığı ile tanıdım.

“Saklı Cennet” ya da “ Hayal Üçgenleri” belgeci kitaplarımı hazırlıyordum.

Fotoğraf taramaları için Cağaloğlun'nda Şan Ofset diye eskilere dayalı bir işyerine gittim.

Pars Tuğlacı da orada bir belgeci çalışma yapıyordu o günlerde. Yıl 2003 olabilirdi.

İşveren pazarlığı ve koşullarımı onayladı ve orada çalışanlardan birisini gösterdi.

İşte sarışın saçı, sakalı, açık renkli gözleriyle gülümseyen Ali Rıza Özkale! ‘Hoş geldin Hocam, birlikte çalışacağız,’ dedi.

Günler ve haftalar gidip geldi. Bir gün, Ali Rıza Bey dedi ki;'Hocam, babam da sizin gibi belgelerle dolu dosyalar bırakıp gitti.

'Yaşadığında değerini anlayamadık.'Şimdi bu dosyaların ne olacağını da bilmiyoruz.

'Bir hafta sonu gelir misiniz, sizi eve götüreyim de onlara bir göz atın, olur mu?'

Dediği gün beni küçük, yeşil arabasıyla Pera’dan aldı. O günlerde İsveç Enstitüsü konuk evinde kalıyordum.

Tülin Hanım (annesi) ve Feryal Hanım (ablası) ile tanışmam böyle oldu. Nedim Bey ile daha sonra...

Zeytinyağlı biber dolması, peynirli kek ve ve öteki güzel yemeklerden sonra, çalışma odasına geçtik.

Dosyalar yığın yığın kucağıma geldi.

Benim de bir dönem gazetelerden kesip dosyaladığım Koca Yusuf karşımdaydı!

Avrupa, Amerika maceraları.. gazete kupürleri elimin altındaydı.

Şaşkınlıktan donakaldım. Bir de ne göreyim!

Feryal Hanım Basın Yayın Yüksek Okulu Gazetecilik..

Ali Rıza Bey Güzel Sanatlar Resim bölümü mezunları imişler meğerse...

Böyle bir durumla siz karşılaşsanız ne yaparsınız? Şaşkınlıktan dilim dolanmış olmalı!

‘Siz iki kardeş, önem verdiğiniz birkaç dosyanın tozunu silin.

'Bir proje olarak bunları birlikte gözden geçirelim.

'Tüm bu dosyalara tek tek bakmak için günler yetmez,’ dedim.

Öte yandan, işte ölüm böyledir, diye içimden geçirdim o gün.

Binlerce yaratıcı insan, hiç ölmeyecekmiş gibi biriktirir.

Bir gün çıkar giderler. Geride kalan dosyalar çoğu yerde sıkıntı yaratır.

Sahaflarla yaptığım söyleşilerde bu konu işleniyor her seferinde. Sonra ne oldu...

Aradan kocaman, dolu dolu yedi yıl geçti. Başka ne oldu? O dosyalara bir daha ulaşamadım! Fakat başka bir şey oldu!

O tanışmadan altı ay sonra, ailede bir mücevher olan Feryal hanım ile evlendim. Bir şey daha oldu.

Bu evlilikten yedi yıl sonra Feryal Hanım’ın abisi Nedim Bey Stockholm’den geçti. İyi de ne oldu?

Baba Edip Bey'in asker olması..kılıçlar, madalyalar, silahlar...

Onursal görkemli askeri törenlerle geçen bir çocukluk...

Arka planda bellek dağarına biriken onursal görkemlikler...

Nedim Bey ve Feryal Hanım için Stockholm anılarla doldu.

İki kardeş dolaştılar. Geride belgesel anılar bıraktılar.

Askeri Müzeyi bu iki kardeş dingin dolaştılar.

Olası ki madalyalar, kılıçlar ve törenler arasında babalarını anımsadılar.

Nedim Bey biraz hüzünlendi. Feryal Hanım Nedim Bey’i biliyor ne de olsa.

‘Ne zaman askeri bir resmi geçit olsa, bir tören yaşansa orada Nedim abim gözyaşlarına boğulur,’ dedi Feryal Hanım.

Ertegün onları Müzik Müzesine buyur ettim. Bu kez Deniz Hanım ve Doruk Bey de katıldılar.

Çok ilginç bir şey daha oldu.

Abba grubu bölümünde Nedim Bey gitar çaldı.

“I Have a dream” parçasını dinledik.

Feryal Hanım Abba’nın bu melodisiyle gözyaşlarına boğuldu.

Nedim Bey ve Feryal Hanım çocukluklarını yine yaşadılar.

Geçmişin vakur törenleriyle göğüsleri kabaran bir askerin anıları bir yanlarında.

Görkemlik takılar, madalyalar. Öteki yanlarında sanat ve müzik.

Babaları hem asker hem de eli kalem tutan aydın.

Bu iki kardeşin geçmişe, çocukluk, gençlik anılarına gidip gelmelerini ve ruh dünyalarında kopan fırtınaları kıyıdan sezer gibi oldum.

Geleneksel, biraz da ataerkil ailelerde olagelen töreler nedeniyle, sanıyorum ki her ikisi de yaşarken babalarına doya doya sarılamadılar...

İşte böyle, bu nedenle soğuk Stockholm günlerinde hüzün de yanlarında koştu onların.

Ne yapabilirdim! Edip Bey’in geride bıraktığı dosyalar artık yoktu.

Evet! Babalarının birikimini, babalarını yitirmeden önce fark etmeyen bu kardeşlere ne yapabilirdim?

Üstelik yedi yıl aradan sonra Stockholm buluşma günlerinde mutlu olsunlar istiyordum.

Son üç geceye şampanyalar damga vursun dedim içimden.

Kuzey’in balıkları ve şampanya evet..

Bir de gevrek İsveç ekmekleri ve peynir... Daha ne olsun!

Bir de Kral Vasa’nın eski şatosu önünde görünen ailenin bir fotoğrafını koydum dosyaya.

İşte böyle yedi yıllık araya bir nokta koydular.

Üç gece şampanya patlatarak anılara daldılar.

Evet! Burada geçmişe dönük efsaneler de var.

Stockholm müzelerinde dolaşan bir Nedim Özkale izlediniz.

Nedim Bey, eşi Deniz Hanım ve biricik oğulları Doruk.. ve Stockholm...

Şimdi her şey geride, anılarda ve bir arşiv dosyası olarak belleklerde kaldı.

Stockholm onları sevdi. Doruk Bey çocukluk arkadaşlarından birisini de hemen internet iletişimi ile buldu.

İşte fotoğraflarıyla bir gerçek daha boyutlandı ve gözlerimizin önünde durdu.

Nedim Bey ile Feryal Hanım sokaklarda, caddelerde mutlu aile profili yaratmaya özen gösterdiler.

Långholm’u öteki uca sıfır derece soğukta gezdiler.

Deniz Hanım, Doruk Bey üşüdüler.

Fakat yürüyüşü İsveçli çocuklarla neşe ile izlediler.

Yedi yıl neden bu törensel anılar yaşanmadı..

İki kardeş böyle hayıflandılar.

Evet! Geride işte bu fotoğraflar ve bir yığın anısal söz ve yazılmayı bekleyen belgeler kaldı.

Bir de Nedim Bey ile başlayan bu öykü var. Bir ucu Turgay Bey’e, Yavuz Bey’e, öteki ucu Edip Bey ile derinlere ilerleyen efsaneler zinciridir o.

Kalemin mürekkebi yeterse belki onlara da sıra gelecek...

Tekin SonMez, Stockholm, 1 Aralık 2010

İlk Fotoğrafta; (yaklaşık 1974), soldan Albay Edip Bey, eşi Tülin Hanım, Tülin Hanım’ın annesi Gürcü Hanım ve Nedim. Ön sırada Feryal.

Arşiv fotoğrafları: Ankara, Yavuz Bilgin ailesinden
Son fotoğraf; Kasım 2010, Soldan sağa Ali Rıza Bey, Tülin Hanım, Nedim Bey’in eşi Deniz Hanım, aile dostu Vildan Hanım, Nedim Bey ve Feryal Hanım.

MELSA, Muğla El Sanatları kuruluşu. Ev kadınlarına istihdam olanakları açan bu işletme Muhasebe Müdürü Sayın Nazmiye Kulaç ile söyleşi

2010-07-28T11:18:00.000-07:00

Bu blog, kent, insan, olay motifli haber konulara daha yakın. Çokluk bu üçlü bir aradadır. Kent neresi olursa olsun bakarsınız insan öne geçer bir yerde. O haberde insan odak noktası olur. Başka bir yerde olay öne geçer, kent neresi olursa olsun değişmez olayın haber niteliği.

Bu haberde her üçü de ortak ağırlık taşıyor. İl sınırları ile bu haberde kent Muğla. Muğla, salt Türkiye'de değil dünyada coğrafi bir benzerliği olmayan bir doğaya sahip. Bir ucu Ege, öteki ucu Akdeniz...

Sırtını Homeros'un anlatılarından tanıdığımız dağlara dayamış bir kent! Kıyılarında arkaik evre fizikçileri, matematikçileri, yazarları ve felsefecileri ile uygarlık tarihinde iz bırakmış bu topraklar, bugün Muğla diye adlandırılıyor. Bu topraklarda üst düzey yaratıcı zeka sahibi olmakla ayakta kalabilir insan.

Bugünkü haberimiz bu üçlemeye uygun düşüyor. Olayda imgelem ve tasarım dehası olarak MELSA odak noktasıdır.

İnsan ise, MELSA çalışanları, şöyle ki daha bu tasarımın ortaya çıkışı ile kadınlar odak noktasıdır. Türkiye’de ilk bayan Vali Lale Aytaman’ın Muğla’ya gelişi ve girişimi ile 1995’te kuruluş çalışmalarıyla MELSA ortaya çıkar.

Böylece bu haberdeki; kent, insan, olay; somut ve anlaşılır haber nitelikleriyle bu üçlemenin sınırları çizildi.

Buna, bu habere bir de el emeği olan annelerin üretimini ve ev geçindirme yollarına deggin bir iş/güç odağı oluşunu ekleyebiliriz. Bu özellikleriyle yaptığımız MELSA tanıtımı, aynı zamanda bir Muğla tanıtımıdır.

Değerli İzleyici,

Bir rastlantı sonucu yolumuz Muğla'dan ve MELSA’dan geçti. Muhasebe Müdürü Sayın Nazmiye Kulaç ile ardından eldokuması üretim sorumlusu Sayın Nuray Kuri ile tanıştık.

İyi de oldu. MELSA, bir imaj olarak algı dağarımıza silinmeyecek şekilde işlendi.

MELSA'nın Muğla'da; kültür, ekonomi, turizm için nasıl önemli olduğunu gördük.

Verilen bilgiye göre, tütün, tütüncülük dar boğaza girmiştir bu bölgede. Tütüncülük yapılan köylerdeki kadınların işsiz kalması sıkıntı yaratır. 'Bu kadınları başka nereye kanalize edebiliriz,' diye Vali Lale Aytaman bir araştırma ile yola çıkar.

Bu köylerde daha önceden el dokumacılığının yapıldığı tespit edilir. Tütünde ve tarlada çalışan kadınlar, geçim sağlasınlar diye MELSA canyeleği olur.

Bu başlangıç ile bu olayda yine kadınların parmak izleri ortaya çıkıyor. Sayın Lale Aytaman unutulmuyor MELSA'da.

MELSA El Dokuması üretim sorumlusu Sayın Nuray Kuri'nin çalışma odasında, MELSA Muhasebe Müdürü Sayın Nazmiye Kulaç ile yaptığımız söyleşiyi birlikte izleyelim.

MELSA’nın ne olduğunu daha doğrusu ne olmadığını ondan öğreneceğiz.

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, 28 Temmuz 2010, Stockholm

SORU; Sayın Nazmiye Kulaç, MELSA nedir, ya da ne değildir?
YANIT; Sayın Sönmez, köylerde üretilen tütüne kota konulduktan sonra tütün tarlalarında çalışan kadınların işsiz kalması üzerine, işsiz kalan bu köylü kadınlara istihdam yaratma yollarını arayan Türkiye'nin ilk kadın Valisi Lale Aytaman, Yeşilyurt’ta el dokumacılığına yönelik olarak 1994’de bir kooperatif kuruyor. İşte MELSA’nın temeli de 1994 yılında kurulan bu kooperatifle atılmış. O dönemde Lale Hanım’ın eski diplomat olmasından da kaynaklanan geniş çevresi sayesinde yoğun olarak alınan dokuma ürün siparişlerinin karşılanmasında gerek kapasite yetersizliği ve gerekse de köylülerin birbirleri ile geçimsizliklerinden dolayı zorluklar yaşanmış. Bunun üzerine, 1995 yılında Muğla Valiliği bünyesinde altı aylık bir el dokumacılığı kursu düzenleniyor ve hemen akabinde bu kursiyerlerin bilgi ve yeteneklerini hayata geçirebilmelerini teminen MELSA Muğla El Sanatları San. Tic. Ltd. Şti. kuruluyor.

SORU; 1994′teki kuruluş İlkeleri devam ediyor; Kadınlara iş alanı yaratmak. Melsa’nın çalışma alanlarını da öğrenebilir miyiz?
YANIT: Bugün MELSA, el dokumacılığı faaliyetlerinin dışında turizm ve kültür hizmetlerine de büyük ağırlık vermiş, bu alanlarda bölgede geniş bir şekilde tanınmış ve il bazında vergi rekortmenliği başarısını göstermiş bir şirket konumundadır.

SORU; ‘Dokumacılık kursları,’ dediniz. Dokumacılık yapılan başka yerler var mı?

YANIT: Kuruluş sonrasında şirket bünyesinde dokumacılık kursu düzenlenmedi. İlerleyen yıllarda çeşitli köylerdeki kadınlardan kendi evlerinde dokumacılık yapma talebi geldi; kuruluş amacımıza da uygun olan bu talepler değerlendirildi ve dokuma tezgahı olmayanlara dokuma tezgahı tahsis edilerek bu alanda üretimimize katkıda bulunmaları sağlandı. Yani bugün, atölyemizde acil siparişleri karşılayabilecek yeterlilikte kadromuzun yanı sıra köylerimizde de Melsa’nın desteğiyle dokumacılık ve el işçiliği faaliyetleri yürütülmektedir. Kendi evlerinde çalışan dokumacı ve el işçilerimizin sayısı 65’tir.

SORU; Altmış beş bayan üretiyor! Neler üretiliyor Nazmiye Hanım?
YANIT; Yirmi beş kadın dokuma yapıyor, diğerleri nakış, bağlama, kanaviçe, dantel gibi el işleri yapıyorlar. Onların ürettiği dokuma kumaşlar ve el işi ürünleri atölyede değişik kombinasyonlarda tasarlanarak ev tekstili ve giyim ürünleri haline getiriliyor.

SORU; MELSA dokumacılık dışında, işlettiğiniz turizm alanları konusunda örnek verir misiniz?
YANIT; MELSA 2000 yılından bu yana dokumacılığın dışında turizm ve yerel kültüre yönelik faaliyetlerde de bulunuyor. Örnek vermek gerekirse, işte dünyaca ünlü Ölüdeniz plajını MELSA işletiyor. Ölüdeniz, MELSA tarafından işletilmeye başlandıktan sonra hem eski temiz ve güzel günlerine yeniden kavuştu, mavi bayraklı bir plaj haline geldi, hem de şirkete ekonomik anlamda çok büyük katkılar sağladı. Bununla beraber, Saklıkent Milli Parkını da, arada bir yıllık boşluk olsa da, 2003’ten bu yana MELSA işletiyor. Yine Ölüdeniz’in de içinde bulunduğu Kıdrak Milli Parkının günübirlik alanını da MELSA işletiyor. Bu sene şirketimiz, yamaç paraşütçülerinin ve diğer hava sporcularının Babadağ’dan Ölüdeniz’e atlayış yaptıkları hava sporları alanın işletmesini de üstlenerek, bu alanı uluslararası havacılık güvenlik standartlarına göre düzenledi.

SORU; Turizmden kazandıklarınızla ne yapıyorsunuz?
YANIT; Turizm işletmelerimizden elde edilen gelirler, bölge kültürüne, eğitime ve çevre köylerin altyapı hizmetlerine katkı sağlamak için kullanılıyor. Bazı örnekler vermek gerekirse; 'Ormancı' türküsüne kaynaklık eden ve neredeyse tamamen yıkılmış olan Belen Kahvesi’ni satın alarak aslına uygun şekilde restore ettik ve şu an bir müze-kafeterya olarak işletiyoruz. Yine aynı türküde geçen Gevenes Değirmeni de Melsa tarafından aslına uygun olarak restore edildi. Muğla’nın ilk belediye başkanının evi olan “Hacı Kadı Evi” de yine Melsa tarafından mirasçılarından mülkiyeti satın alınarak aslına uygun restore edildi. Fethiye’de 2011-2012 öğretim yılına yetiştirmeyi planladığımız bir meslek lisesi projemiz var, bu lisenin inşaatı tamamen Melsa tarafından finanse edilecek. Muğla Üniversitesi’nin değişik bölümlerinde okuyan toplam 85 öğrenciye burs sağlıyoruz. Ayrıca, faaliyet gösterdiğimiz belde ve köylerin yol, altyapı, cami, çocuk parkı gibi ihtiyaçlarının karşılanmasına katkı sağlıyoruz.

SORU; MELSA şirket olarak nereye bağlı? Çalışma düzeniniz nasıl işliyor?
YANIT; Biz Muğla İl Özel İdaresi’nin bir iştirakiyiz. MELSA, yüzde yetmişbeşi İl Özel İdaresi’ne ve yüzde yirmi beşi Muğla’ya Hizmet Vakfı’na ait bir limited şirkettir. Her ne kadar resmi kurumlara bağlı bir işletme olsa da, Melsa’nın işleyişi diğer özel sektör şirketlerinin işleyişinden farklı değildir. Yani, ertesi güne bırakılmaması gereken bir iş varsa ve olağandışı şartlar söz konusu değilse, o iş o gün tamamlanır.SORU; Muğla kültür varlıklarını kurtarma girişimleri devam ediyor mu?
YANIT; Evet! Yatağan’a bağlı Bozüyük Beldesi Osmanlı döneminde büyük bir yerleşim merkeziydi. Antik dönemlere uzanan bir tarihi dokuya sahip olan bu beldede, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerinde öğretmenlik yapmış olan Hacı Şükrü Bey’e (Bilginsoy) ait evi mirasçılarından satın alarak restore ettik, şu an bu ev butik otel olarak hizmet veriyor. Yine aynı beldede bulunan Cemil Toksöz Konağı’nı da satın aldık; Kentsel Sit alanı içinde yer alan bu konağın restorasyon projesi, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu’nun onayından geçmiş durumda. Konak, önümüzdeki günlerde restore edilecek.

SORU; Ressam Osman Hamdi Bey ile ilişkili bir çalışma da var mı?
YANIT; Evet! Aslında aynı zamanda bir arkeolog ve Türkiye’nin ilk müzecilerinden olan Osman Hamdi Bey’in Yatağan’daki Lagina kazılarına başkanlık ettiği sırada kazı evi olarak kullandığı evi satın aldık, aslına uygun restore ettik. Şu anda bu evin mefruşatı ve müze-eve uygun iç dekorasyonu Genel Koordinatörümüz İbrahim Akaoğlu’nun önderliğinde Atölye Sorumlumuz Nuray hanım tarafından yürütülmektedir. Önümüzdeki günlerde Osman Hamdi Bey Müze-evi olarak açılışı yapılacak. (Not: Bu müze-ev 24 Temmuz 2010’da Muğla Valisi Fatih Şahin tarafından açılmıştır.)

SORU; Nazmiye Hanım, çok kapsamlı çalışmalardan söz ettiniz. İl Özel İdaresi’ne bağlı şirket olarak MELSA bu kadar başarıyı kimlerle paylaşıyor? Tümü de kadınlar mı?
YANIT; Şimdi Melsa’nın kuruluşunda bir kadın parmağının olduğu bir gerçek! Sayın Lale Aytaman’ı anmamak mümkün değil. El dokumacılığı faaliyetleri tamamen kadınlar tarafından yürütülüyor. 2000′den beri Ölüdeniz’de şube müdürlüğü görevini yürüten ve şu an genel koordinatörümüz olan İbrahim Akoğlu’nun şirketimizin turizm alanında bugünlere gelmesinde çok büyük katkıları olmuştur ve olmaya da devam etmektedir. Ölüdeniz dışında Kıdrak, Saklıkent ve Babadağ’ın çok kısa zamanda hizmete hazır hale gelmesi kendisinin ve Fethiye şubemizde çalışan ekibimizin başarısından olsa gerek. Tabii şirket ortaklar kurulunu oluşturan İl Özel İdare ve Muğla’ya Hizmet Vakfı temsilcilerinin şirket faaliyetleri ile birebir ilgilenmeleri ve önümüzü açmaları tüm bu başarıların asıl kaynağıdır. Ki bu ortaklar kurulu Sayın Valimiz ve İl Özel İdare Genel Sekreterimiz’den oluşmaktadır.

SORU; MELSA’yı bir daha özetleyelim ister misiniz?
YANIT; MELSA’nın kuruluş amacı kadınlara istihdam sağlamak ve yöresel el sanatlarını yaşatmaktır. Bunun dışında Muğla kültürünü yaşatmak ve eski kültür varlıklarını imkanları doğrultusunda gün yüzüne çıkarmaktır. Doğal çevreye ve kültürel değerlere saygılı, katma değeri yüksek turizm faaliyetleri yürütmektir.

SORU; MELSA’nın iş alanları daha çok hangi kurumlara bağlı ve ne tür bir paylaşma var aranızda?

YANIT; Faaliyet gösterdiğimiz yerler daha çok Fethiye ve Muğla merkezidir. Turizm ile ilgili bütün işlettiğimiz yerler Orman Bakanlığı Milli Parklar Genel Müdürlüğü veya Özel Çevre Koruma Kurumu’ndan kiralanmıştır. Bu kurumlara, imzalanan protokoller doğrultusunda elde ettiğimiz gelirlerden belli oranlarda pay vermekteyiz.

Tekin SonMez, 24 Mayıs 2010, Muğla

AYRICA BAKINIZ; http://tekinsonmez.com/

Muğla/Datça Belediyesi'nin düzenlediği Çocuk Şenliği ve çocuk kütüphanesi düşü peşinde koşan Sayın Necla Ülkü Kuglin ile bu etkinlik üzerine söyleşi

2010-06-06T07:54:00.000-07:00

Muğla/Datça Belediyesi’nin düzenlediği bir çocuk şenliği var. Topaçlar fıldır fıldır dönüyor burada. Masal masal diye sayıklayan çocuklar, bu kez kendileri masal kahramanları yaratıyor bu şenlikte.

İş bu kadar da değil! Daha fazlası da var! Geleceğin ressamları haldır haldır fakat barış içinde boyama yapıyorlar masalarda. Bebek yapan çocuklar, yaptıkları bebeklere isim ve kimlik verecekler! Bakın daha neler var? Her bebek bir doğum tarihine sahip olacak. Bu bebekler de öteki tüm etkinlik ürünleri gibi bir çocuk müzesi için yapılan çalışmalardır.

Evet! Çocukların ürettikleri her şey, şöyle ki bu birikimler, tasarlanan müzenin izleyiciye sunulabilir nesnel görsellikleri olacak... Şaşırdınız mı! Bir müzeye gideceksiniz ve çocuk konusunda ne varsa orada izleyeceksiniz! Olacak şey mi, olağan bir durum mu bu? Durun bakalım! Daha gün batmadı, akşama daha çok var!

Yüz dolayında sandal gün batmadan denize açılacak ve bu çocuk şenliği ile süslenmiş barış balonları gökyüzüne uçacak. Bundan böyle mektup güvercinleri olmayacak!

Bakın burası çok önemli! Balonlar çocukların yazdıkları mektupları taşıyacak.. uzaklarda tanımadıkları kardeşler için.. şunlar var satır aralarında bu mektupların; ‘savaş olmasın! Çocuklar ölmesin!’

Sözü daha fazla uzatmadan,'dünyanın tek çocuk bayramına sahip olan bu ülkenin, bu bayramı çocuklarına çok iyi anlatması lazım,' diyen eğitimci, yaratıcı çocuk oyunları uzmanı ve grup başkanı Sayın Necla Ülkü Kuglin'e mikrofunu uzatıyor ve doğrudan söyleşiye giriyoruz.

Söyleşi boyunca çocukların yer aldığı görselliklere de yansıyan ve çocuklar için hazırlanan araç ve gereçlerle yol alacağız ve bir rüya falına bakar gibi bir ütopyanın nasıl gerçekleşebilirliğini de hep birlikte düşüneceğiz... Sevgi, içtenlik...

SORU; Sayın Necla Ülkü Kuglin, bu balonlarla şenlikli ve topaçların fıldır fıldır döndüğü parkta ve evet çocukların masalarda boyama yaparak yaratıcı düş peşinde koştukları bu parkta, daha doğrusu Datça’da ne yapmak istiyorsunuz?

YANIT; Amacımız şu.. okullarda kıstırılmış olan çocuklara biraz mutluluk ve umut vermek, oyun coşkusu yaşatmak.. bir alt amacımız oyuncağın yapılabilen, tamir edilebilen bir şey olduğunu göstermek.

SORU; Bir algı olarak 'kırılan oyuncağın, onarılabilirliği duygusu ile mutluluk ve umut vermek, bir de 'okullarda kıstırılmış olan çocuklar,' dediniz... Nasıl bir yöntem kullanıyorsunuz Necla Hanım?

YANIT; Yaratıcı drama yöntemi kullanıyoruz. Tekin Bey, bu oyunlar, yaptığımız çalışmalar ona bağlı. Şimdi bu açılış şenliğinden ve oyunlardan sonra birkaç atölyeye bölünecekler, kıyafet değiştirerek masa başına gelecekler, masa oluşturacaklar.

SORU; Seslendireceğiniz seçilmiş bir masal da var mı?

YANIT; Evet! Datça ile ilgili bir masal anlatacağım onlara. O masalı canlandıracaklar o masalın kahramanlarını oluşturacaklar, yazacaklar ve şenliğin gazetesini yazıp resimleyecekler. Öte yandan da bebek yapıyorlar burda, bebeklere kimlik verecekler, henüz bilmiyorlar onu, her bebeğin bir annesi, bir babası ve doğum tarihi ve adı olacak. Bütün bu çalışmaları akşam sergileyeceğiz.

SORU; Tüm gün salt bunlar mı olacak, başka oyunlar var mı?
YANIT; Yüz adet sandalımız var, akşam beş civarında bu tahta sandallarla denize ve uçan balonlarla gökyüzüne barış ve kardeşlik mektupları yollayacaklar.

SORU; Datça'da kaç yıl oldu? Projenizde çocuk müzesi gibi ütopya da var mı?

YANIT; Burada, bu beşinci yılımız.

Evet! Bugün Datça Belediye Başkanımızı, Sayın Şener Tokcan'ı bir çocuk müzesi kurmak için ikna etmeyi düşünüyoruz.

SORU; Datça'yı nasıl keşfettiniz, şöyle ki buraya ilk ne için geldiniz, nasıl oldu?

YANIT; Tekin Bey, ben buraya kitaplarımı imzalamak üzere bir yazar olarak beş yıl önce geldim. Evet ilk defa gelmiştim ve bu iş burada bu şenliğe dönüştü.

SORU; Çok coşkulu bir şenlik! Her şenlik bu parkta mı oldu?

YANIT; Evet! Bu park artık çocuk şenliğinin yapıldığı park olarak anılıyor.

SORU; 'Çocuk şenliğinin yapıldığı park,' diye anılan bir yer oldu burası, dediniz. Datça! Başka bir yer değil de neden Datça?

YANIT; Bir çocuk müzesi ile buranın çok güzel olacağını düşünüyorum. Çünkü Datça’nın müzesi yok. Adı çocuk müzesi, böyle bir girişim var, fakat henüz gerçekleşmedi Çocuk müzesi kavramı bile henüz oturmadı.

SORU; İlk nasıl yeşerdi bu fikir ve nasıl filizlendi ve bu günkü meyve verimine dek neler oldu, kısaca değinir misiniz?

YANIT; Biz on yıl önce bu çalışmaya başladığımızda bizimle alay edenler oluyordu. Ne yani çocuklara ayrı müze mi yapıyorsunuz, çocukları mı sergileyeceksiniz diye. şimdi kavram gelişmeye başladı, çocuk müzesinin ne olduğunu herkes biliyor artık. Ama henüz yerimiz yok ya da hala yerimiz yok.

SORU; Başka kentlerde girişim yapmadınız mı?

YANIT; Ankara'da bazı görüşmeler var, bunlar henüz hayata kavuşmadı. Bir başka projemiz var, Anadolu kültürlerini çocuklarla birlikte tanımak üzere belki buradan Türkiye’ye özgü, birçok değişiklikleri olan bir çocuk müzeleri zinciri ortaya çıkacak.

SORU; Necla Hanım bu bir düş, bir masal! Bakın! Datça'yı yürekten vurdunuz! Sonuç işte burada! Topaçların haldır haldır döndüğü bu parka adını veren, çocukları boyalarla ve kimlikli masal kahramanlarıyla yepyeni bir dünya yaratmaya yönelten bu ütopyanın Datça’ya vardığını görüyoruz. Fakat bu düş nereden, nasıl yola çıktı?

YANIT; Tekin Bey, bir yazar arkadaşımız daha var. On yıl kadar önce, benimle röportaj yapmak istedi, Aytül Akal sonra ikimiz bir araya geldik. O Amerika'daki çocuk müzelerini anlattı, benim ilk yurtdışı gördüğüm yer İsveç.. ben de orada gördüğüm çocuk etkinliklerini ve çocuk müzelerini anlattım.

Bunun üzerine Türkiye'de böyle birşey olamaz mı, diye bir girişim başlattık. İşte şimdi burada, Datça'dayız. Çok güzel bir belde, ilçe ve çok güzel bir doğa burası.

Değerli İzleyici,

Datça'da özgün bir çocuk şenliğini grup olarak arkadaşlarıyla birlikte sunan ve on yıldan bu yana bu düş peşinde, bir çocuk kütüphanesi ütopyası ile koşan eğitimci, yaratıcı çocuk oyunları uzmanı Sayın Necla Ülkü Kuglin ile söyleşi sürecek.

Bu şenliğe destek olan, katkı veren, çocuklar için yaratıcı düş olanaklarına kucak açan ve Datça’nın en güzel parkını bu rüya masallarına tahsis eden Datça Belediyesi... Bu konuda cömert davranan Belediye Başkanı Sayın Şener Tokcan da burada. Yurtdışındaki kültür değiş tokuşu içerikli bir geziden, bu şenlik için döndü.

Sayın Orhan Keskinsoy da burada. Datça Kent Konseyi Başkanı ki onun parmak izlerini de bu şenlikte görebiliyoruz. Başkan Sayın Şener ile yaptığımız söyleşiyi ve Orhan Bey’le olan söyleşiyi de yaratcı çocuk etkinliği görsellikleri ile yan yana yayımlayacağız. Bu ütopya gerçekleşneli ve bu şenlik her yerde duyulmalı...

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, 6 Haziran 2010, Muğla

Fotoğraflar; Feryal Özkale Sönmez, Muğla, Datça, 30 Mayıs 2010

(Sürecek)

Muğla doğasında Uçhisar'ı yaşayan bilim insanı Rektör, Prof. Dr. Sayın Şener Oktik bu kez yeni enerjiler konusu ile karşımızda...

2010-06-06T03:52:00.000-07:00

'Güneş enerjisinden elektrik üretimi için başlayan çalışmalar son on beş yirmi yılda çok büyük bir hız kazandı,' diyor Sayın Oktik.

Stockholm’de 2010 yılının ilk yarısında izlediğimiz fuar etkinliklerinde öne çıkan ögelerin tümünde, girişken hamleler eşliğinde bio enerji ve çevre gibi anlatımlar öne çıktı. Nereye baksak, Mavi Gezegen avuçlarımızın içinde idi sanki!

Motorlu araçlarda en son buluşlar.. Elektrikle işleyen otomobil taslakları.. Isı ve ışık enerjisi konusunda en son önermeler bir yanda öte yanda güneş enerjisi.. Ütopik yeni bir dünya tasarımı, bir kasırga gibi hızla gerçeklik düzleminde ele alınırken bio enerji ve güneş ilk başvuru kaynağı oluyor.

Elektrik mi söz konusu, rüzgar var! Gaz mı gerekiyor, güneş var!Evet, İskandinavya'da, Stockholm'de yeteri kadar olmayan güneş... Evet Muğla'da güneş var! Muğla Üniversitesi Rektörü, Türkiye'yi dünyanın öteki köşelerindeki biliminsanlarına, bilimsel hamleler eşliğinde tanıtma gayretiyle koşan bir bilim insanı, Muğla'da Prof. Dr. Şener Oktik de var.

Değerli İzleyici,

Büyük bir üniversitenin rektörü olmak, bir anlamda, özellikle bizim toplumda, şefkatli, hoşgörüsü yüksek, bazı sıkıntılı durumlarda bile gülümsyerek hayata ve geleceğe bakabilen, sırasında baba gibi kol kanat gerici bir performans ve özverili bir sevecenlik de ister.

‘Babamı çok severdim, hani birileriyle sohbet etmek istersiniz de o birileri artık burda olmasalar da yaparsınız ya o sohbetleri.. onlar seçilmiş insanlardır, bunlardan birisi babamdı benim,’ diyen Sayın Oktik, (bakınız; http://cappadociatekinsonmez.blogspot.com/) değerli bir bilim insanı olmakla birlikte, onun sözleriyle tıpkı; 'hani birileriyle sohbet etmek istersiniz de,' tanımına uygun hangi konu olursa olsun sohbeti de özlenen bir insan Sayın Oktik.

Sevgiyle geçen çocukluk ve Uçhisar onaylanması gibi yayınladığımız seri söyleşilerden sonra bir biliminsanı bakışı düzleminde ilerleyen bir söyleşi sunuyoruz bu kez. Sıcak anılarla Uçhisar’ı Muğla doğasında yaşayan Rektör Prof. Dr. Sayın Şener Oktik karşımızda.

Sevgi içtenlik...

Tekin SonMez, 6 Haziran 2010 Muğla

SORU; Sayın Oktik biliminsanı olarak çağın evrilmeleriyle uyumlu, dönüşebilir güneş enerjisi kaynağına bağlı Muğla’da üniversite binalarında uygulamalar yaptınız. Meraklı izleyicilerimiz için bunlardan kısaca söz eder misiniz? Muğla’da yaptığınız nedir?
YANIT; Türkiye’de bilinmeyen bir kavramın, kamuya bir şekilde anlatılması için yapılmış pilot bir uygulamadır Muğla’da yaptıklarımız.

SORU; Dünyada ve ülkemizde güneş enerjisini kullanma sürecini bir ucundan bir süredir yaşıyoruz. Evlerde, otellerde en kısa yoldan bu enerji ile sıcak su elde ediliyor bir süredir. Bu süre içinde bilimsel açıdan neler oldu?
YANIT; Bu alanlarda güneş enerjisinden elektrik üretimi için başlayan çalışmalar son on beş yirmi yılda çok büyük bir hız kazandı. İki anlamda hız kazandı; birincisi emisyon, bu enerjiyi kullananların sayısı arttı. Tabii buna bağlı olarak da maliyetleri düştü. Hatta bir eğri vardır maliyet analizinde, (bunu bilirsiniz) ona uyuyor, şu anda üretimde kullanma kapasitesi her iki misline çıktığında maliyetlerde yüzde yirmi ikilik bir azalma oluyor. Son onbeş yirmi yıldır bu eğrinin gelinen noktasında artık bu birçok alanda yapılabilir bir hale geldi. Ama yapılabilirden kastımız, tabii ki bu farklı teknolojiler, genelde çok kabaca bir sınıflama yapılırsa, bir grup teknolojiler kristale dayalı yani silisyum kristalinin üzerinde oturan teknolojilerdir.

SORU; Bu uygulamada ne tür teknolojiler kullandınız? Diğer teknolojiler nasıl?
YANIT; Diğer teknolojiler ise ince film teknolojileri. İnce film teknolojilerinde çok daha farklı yaklaşımlar olabilir. Silisyumdan ince film yapmak mümkün. Ama diğer, işte birazcık kimya, fizik bilen fen okumuşlar periyodik tabloyu bilirler. Periyodik tablonun belli gruplarındaki elementler güneşten elektrik üretilmesine izin veren yapılarda bir araya geliyorlar. Bunlara bileşik yarıiletkenler diyorlar. Yani birden fazla elementin bileşerek oluşturduğu bileşik yarıiletkenler, bunlarla da yapılmış uygulamalar var.

SORU; Kristale dayalı, silisyum kristalinin üzerinde oturan teknolojiler, dediniz. Kullanım açısından bunların artıları eksileri var mı?
YANIT; İkisinin de tabii ki güçlü tarafları var, zayıf tarafları var. Silisyumun güçlü tarafı daha yüksek verimlilik elde edebiliyorsunuz, daha kararlı, uzun süre bozulmuyor ama maliyetler yüksek. Diğerinin verimlilikleri o kadar yüksek değil, henüz potansiyel olarak var ama teknoloji oraya gelmedi, kararlılıkları da o kadar uzun süreli değil.. ama maliyetler az.

SORU; ‘Diğerinin verimlilikleri o kadar yüksek değil’ dediniz, bu maddeyi tanımlar mısınız?
YANIT; Tabii elbette! Bakın şu anda öne çıkmışlar ikinci grup elementleriyle altıncı grup elementlerinin bir arada olduğu kadmiyum tellür malzemesi, bir de ikiden fazla elementin bir arada olduğu bakır, indiyum, galyum, sülfür ve selenyum var. Bunlar bir araya getirilerek bir alaşım oluşturuluyor. Bu alaşımın özellikleri var. Bunun dışında bir amorf silikon var. Silisyumu böyle kristalize büyütmüyorsunuz da, film olarak büyütüyorsunuz. Bunun ötesinde birçokları var ama bunlar öne çıkmış olanlardır.

SORU; Şu anda üniversitenizde ne tür uygulamalar var?
YANIT; Şu anda üniversitemizde bunların hepsinin ayrı ayrı uygulamaları var. Hedefimiz tabii ordaki bozulma mekanizmaları, oluşum mekanizmaları, verimlilik, uygulamadaki başarıları, ısıya bağımlılığı, güneşe bağımlılığı ya da rüzgara, buluta bağımlılığı gibi.. bunların hepsi değerlendiriliyor.

SORU; Sonuçlar uluslararası ve bilimadamları arasında paylaşımlı bir grafik çiziyor olsa gerek. Bunlar nasıl oluyor?
YANIT; Tabii sonuçlar uluslararası paylaşılan bilgiler.. örneğin geçen sene Almanya’da yapılan Fotovoltaik Avrupa Konferansında Muğla Üniversitesinden bu çalışmaların ayrı ayrı beş tanesi yayımlandı. Bu seneki toplantı İspanya’da Valensiya’da olacak. İki tane yayınımız kabul edildi. Yani çalışmalarımızı yeterli hale getiriyoruz ve yayımlıyoruz. Bunlar bizim çalışmalarımızın bir bölümü.. başka toplantılarda, konferanslarda sunuyoruz, bilimsel dergilerde bunları sık sık yayımlıyoruz.

SORU; Stockholm’de yeni enerjiler başlığı altında geçtiğimiz haftalarda büyük bir enerji fuarı yapıldı. Sizin yaptığınız uygulamalar da bu tür yeni enerjiler kategorisine mi giriyor?
YANIT; Tabii! Mesala ben bu ayın dokuzunda Amsterdam’da konuşuyorum. Dünya yenilenebilir enerjiler konferansı. Bunun ardından Münih’de bir toplantı daha var, ‘Inter Solar’ diye, dünyanın en büyük güneş enerjisi konusundaki birlikteliktir, her yıl yapılır, ayın 10'u ile 11’inde orada olacağım. Tabii o kadar çok sayıda konferans ve birliktelik oluyor ki, Stockholm’den Çin’e kadar, geçen sene Kore’de Jejo Adası vardır, toplantı Jejo Adası'ndaydı.

SORU; Biliminsanları dünyanın bir köşesinden ötekine ülkesini de anlatmak ve tanıtmak için durmadan koşuyorlar, bunlardan bir çatı altında toplananlar da oluyor mu?
YANIT; Evet! Türkiye'deki potansiyeli anlatmaya çalışıyoruz, buradaki bilimsel sonuçları anlatmaya çalışıyoruz ve insanlar da dinlemek istiyorlar. Çok sayıda üniversite bu konularda çalışma yapıyor. Hatta bir görev olarak, bu üniversiteleri ve bu konudaki çalışanları bir araya getirmek için bir platform kurduk. Bunun adı ‘Fotovoltaik Teknoloji Platformu’. Evet bunun 45 tane üyesi de var şu anda ve hızla artıyor. Bunun içinde üniversiteler var. Bunun içinde sektörden kişiler var, yatırımcılar var. Hatta bizim bu platformumuzda bir dernek oldu, bu derneğin adı, ‘Güneş Enerjisi Sanayicileri Derneği,’ bu konuda üretim yapacak, yatırım yapacak insanlar örgütlendiler.

3 Haziran 2010 Muğla Üniversitesi

Muğla, Aydın, Sultanhisar arasında geçen çocukluk, bireylik arkaplanı ve yerel tarih konusunda söyleşi; Sayın Ahmet Fatih Ceylan

2010-05-01T23:55:00.000-07:00

Yerel tarih ve ardılı yerel kültür konusu pekçok açıdan önemli. Bu topraklarda bir mozaik bunlar.

Dengeleri gözeterek konuya yaklaşım açısından da yerel tarih ilgi alanı oldu son yıllarda iyice.

Muğla'yı Köyceğiz ile tanımak. Aydın'ı Sultanhisar ile tanımak. Adana'yı, Kars'ı, İstanbul'u, Kapadokya'yı, Ürgüp, Avanos, Uçhisar, Göreme, Nevşehir ile tanımak... Köyceğiz'i Sultaniye ile tanımak...

Bunlar, yerel tarih çalışmaları, bugün pekçok belediyenin yaptığı yayınlarla da izlenebilir.

Bunların bir bölümü, silinmekte olan geçmiş evrelerle görkemini geride bırakmış görünür.

Genç kuşak bunları tanımıyor bile. Bir bölümünü ise orta kuşak tanıyor olsa da onu yaşamıyor.

Değerli İzleyici,

Yukarıdaki ‘silinmek’ sözcük olarak açılmaya değer.

Varolan bir nesnelliğin kullanılmayarak yıllara göre unutulmaya yüz tutması bir silinmedir.

Varolan nesnellik, bu da açılmaya değer bir tanımdır. Varolan nesnellik, iki ayrı belki de üç öbekte ele alınabilir.

Canlı dinamik yaşayan bir nesnellik ile varolduğu halde işlenmeyen ve bulunduğu yerde erozyona bırakılan nesnellik iki ayrı açıdan irdelenebilir.

Silinmek, her iki durumda farklı işlevlerle ortaya çıkar. Bu iki farklı işlev yüklenen silinme eyleminin etkisi altında kalır yerel kültürler de yerel tarih de.

Örnekleme ile bir anlatıyı, bir söyleşiyi keşif masasına alalım. Birey, kent başlığı altında ayrıntılara yansıyanları, söyleşi eşliğinde farkları görelim.

Sayın Ahmet Fatih Ceylan konuğumuz oldu. Genç, 1971 doğumlu, kültürlenme, insan ve çevre ve olaylarının işleyişi, bireyin arkaplanı konularında birikimli ve hoşgörüsü yüksek ve meraklı bir akademisyen. Sayın Ceylan’a çocukluğunu sordum.

Tekin Bey, çocukluğum Aydın’da geçti. Aydın’ın Sultanhisar ilçesinde. Sultanhisar bugün bile nüfusu değişmemiş, yaklaşık dört beş bin nüfusu olan küçük bir ilçe. Bu küçük ilçede ilkokulu bitirdim ve 92’ye kadar orada yaşadık. Üniversite ikinci sınıftayken, ailem o ilçeden ayrıldı.

İnsan ilişkilerinde detayların çok önemli olduğu, herkesin birbirini tanıdığı ve birbiriyle ilgilendiği bir ortamda yaşadım. Şimdi bunu, büyük şehirlerde yaşayan arkadaşlarımla olaya baktığımda çok daha iyi farkediyorum. Mesela bizim için, komşuya gelen misafir.. işte komşunun hastalığı, bir yakınımızın vefatı.. işte birinin bir sevinci üzüntüsü hep önemli oldu. Ben yatılı okulda okuyordum, ne zaman izne gelsem bir aile dostumuz benim sevdiğim birşeyi yapar getirirdi, anneme gözün aydına gelirlerdi. Ben giderken de güle güle demeye gelirlerdi.

Anlattığınız öyküde neler var? Aydın’ın Sultanhisar ilçesinde Ahmet Fatih Ceylan işte böyle bireylik olgusunu hazırlayan bir yerel tarihle karşımıza çıkıyor. Bireylik arkaplanı Aydın’ın Sultanhisar ilçesi ilk bakışta. Kültürlenme, motive olma, arka planı oluşturan yerel tarih konusunda açılıp saçılma, dallanıp budaklanma sezgisi ile konuya devam ediyoruz. ‘İnsan ilişkilerinde detayların çok önemli’ olduğunu söylediniz Fatih Bey. Onlar toplumsal dokuyu da besleyen ögeler. Hemen yakındaki bir başka ilçede başka bir ayrıntı dikkat çekebilir değil mi? Şimdi Ahmet Fatih Ceylan’ın arka planına bakınca, 1971 doğmlu, çok farklı kesimlerden gelen yaşam kulvarları var. Aydın’ın Sultanhisar ilçesi, bir de Elazığ var. Oraya gittiniz mi hiç? Kaç kez, kaç yıl aralıklarla gittiniz? Gidince nerede, merkezde mi, ilçelerde mi kaldınız? Kimler vardı orada? Önemli ayrıntılar değil mi?

Tekin Bey, Elazığ’a gittim. En son 1998’de yani 11 yıl önce. Daha öncesi de, dörder beşer yılda bir gidiyordum. Gittiğimizde içinde kalıyorduk ama ilçelerinde de akrabalarımız vardı. Babam, Tunceli’ye bağlı Pertek ilçesinde doğmuş, benim baba dedem (Pertek) oralı. Elazığ’a bağlı iken sonra Tunceli’ye bağlanmış. Tabii Pertek de enteresan bir yer, onun da bana bir zenginlik kattığını düşünüyorum. Sünni ve Alevi kesim arasında sınır Pertek. Yani Tunceli’yle Elazığ sınırında halkının çoğunluğu kendini Elazığ’a bağlı hisseden ama resmiyette Tunceli’ye bağlı olan, çoğunluğu Sünni ama içinde Alevi köyleri de bulunan bir yer. Kürt yok ama Alevi köyleri var, Aleviler biliniyor. Hani Alevi! Kim Alevi, hangi köyler Alevi, biliniyor.. böyle iki taraflı bir yer, hani bunun da zenginlik olduğunu anladım.

Bakın şimdi neler var arkaplanda, neler ortaya çıkıyor. Çocukluğu Aydın’ın Sultanhisar İlçesi’nde geçen Ahmet Fatih Ceylan, bir yanı ile Elazığ’da.. Tunceli mi baskın, bireylik tarihinde etkin bu aile yerel kültürlenmesi Elazığ mı? Pertek, dediniz. Bireylik tarihi açısından sosyal evrilme konusunda iz sürünce başka sorular da gelecek. Baba Elazığ’da doğdu büyüdü. Tamam! Çoğunluğu Sünni ama içinde Alevi köyleri de bulunan bir yer, dediniz. Pertek de bunlardan birisi mi?

Pertek de bunlardan birisi. Alevi köyleri var, ama Pertek’in içi, çoğunluk sünni. Evet. Fakat benim dedemin babası, yani babamın dedesi Harput’tan gitmiş Pertek’e. Harput’ta tahsildarlık yaparmış, emekli olmuş. Yüzyılın başında. Tehcirden önce, Harput’ta tahsildarlık yaparken.. emekli olmuş. Kendisi Harputlu. Benim babaannem yani babamın annesi Harput’un Mürüdü köyünden. Benim gene çok istifade ettiğim, çok yararlandığım çok hayran olduğum iki önemli insan.. birçok insan var ama beni en yakından etkileyen iki insandan biri babaannem, biri de anne dedem. Şimdi babaannem Harput Mürüdü köyünde doğmuş, Pertek’e gelin gitmiş. Şimdi babamın da aslı Harput olunca bizde bir Harput şeyi var.. Evet, babaannem çok disiplinli ve.. çok disiplinliydi, çok dindardı.. benim çocukluğumda hani babaannemin emeği çoktur, annem çalıştığı için bizi babaannem büyüttü.

Şimdi durun bakalım Fatih Bey! Görüldüğü gibi ayrıntılar iyice çoğaldı. Benim mozaik dediğim de bu. Neyin, hangi çizginin, hangi rengin nereden başladığını, hangi zig zaglarla nereye gittiğini ayrıntılarıyla nasıl göreceğiz? Harputlu babaanne, Aydın Sultanhisar’a geliyor torunlar için değil mi? Makarenco,* öğrenim kültürlenme algısının 0-4 yaş arası olduğunu söyler. Sonrası için bir tedavi tanımı koyar ve; ‘insan çocukluğunun çocuğudur,’ der. Sizin bu anlatı ile ben heyecanlandım! Bir ucu Harput olan bir kültürlenme, babaanne ile Sultanhisar’a geliyor, kaç yaşındasınız? Sizlere emek vermiş buna bir emek dokusu olarak da bakabiliriz değil mi? Belki de iki yaşında başlayan babaanne kültürlenmesi var. Nasıl bir insandı, Adı neydi?

Benim çocukluğumda hani babaannemin emeği çoktur, annem çalıştığı için bizi burada tabii, Aydın’da babaannem büyüttü. Geldi yanımıza. Geldi. Bizimle kaldı, hani evde bir büyükle bir babaanneyle yaşamayı bilen, onu yaşamış bir kişiyim. İşte ben kendimi bildim bileli, ilkokul sona kadar, ilkokul dörde kadar babaannem bizimleydi, belki üç yaşında başladı…

Babaannem, adı Aliye. Evet çok.. disiplinliydi, çok dindardı. Alevi değildi. Çok şeyi düşünen, akıcı düşünen, çok berrak bir insandı. Yani hiçbir gereksiz yük yüklemezdi insana. Çok mutlu ve huzurlu bir insandı. Evet! Anne dedem de öyleydi. Ama anne dedem dindar değildi fakat çok berrak bir zihni, çok sağlıklı bir bünyesi vardı.

Fatih Bey, babaanneyi tanıdık, Harput Mürüdü köyünde doğmuş, Pertek’e gelin gitmiş babaanneyi Aliye Hanım’ı tanıdık. Disiplinliydi, çok dindar fakat Alevi değildi. Şimdi etkileyen ikinci kişi, bu kez, ‘anne dedem’ dediniz. O da Pertek’ten mi?

Hayır! O Muğla’da. Çocukluğumdan bugüne kadar o ikisini hayranlıkla hep.. ikisi de çok uzun ömür yaşadı. Babaannem 100 yaşına yakın vefat etti. Dedem de 93 yaşında vefat etti. Yani kendisine kalsaydı, bir doktor hatası veya dışarıdan bir müdahale olmasaydı o da 100 yaşına kadar yaşardı. Hayata çok bağlı, çok şey düşünen ,hani sizinle, mesela, sizin gündeminizi paylaşabilecek kadar zihni açık, yani o evinden o ortamından çıkmamış bir insan olarak dünyası çok geniş gönlü çok geniş bir insandı. Yani ben hayran olurdum dedeme, benimle yurtları konuşurdu. 1905 doğumlu, yani benim yurt ortamını anlattığımda, gözünde canlandırıp bana hani yurtla ilgili bilgi verebilecek kadar şey bir insandı. İkisinin de ortak özelliği hiç kimseyi üzdüğünü kırdığını, ikisinin de hiçbir insana zarar verdiğini bilmiyorum, ikisi de çok üretken insanlardı.

Değerli İzleyici,

Ayrıntılarla dolu yerel tarih sonunda bu toprakların tarihidir. 'Farkı ayrıntılarda yaşayın,' türü tanıtım ve reklam panoları görürsünüz. Bakın!

Nerede olursa, kiminle konuşulursa konuşulsun işte Muğla yerel tarihi diyoruz, bir fark, bir ayrıntı özgünlüğü yılların ötesinden çıkıp geliyor.

Kimileyin kişiler değişse de aynı ayrıntı ortaya çıkıyor.

Kimileyin aynı kişide farklı bir ayrıntı bir arkaplan ögesiyle yerel tarih dokusunu oluşturuyor.

Yerel tarih, farklı ayrıntılarda yaşayan bir tarihtir de çoğu kez. Bir bütünün parçaları olan tümü bunların, sonunda bu toprağın tarihidir...

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, Kasım, Muğla 2009

*Makarenco- Bronfenbrenner, (Amerikalı pedagog yazar) 'Two world of childhood', penguin education usa 1970- england 71-74
*Yansıma Dergisi, Çouk Eğitimi ve Edebiyatı özel sayısı, İstanbul 1975

Muğla ve tanıtım ütopyası, Muğla aşıkları kolları sıvamışlar. Sayın Gürkan Ercan ile Muğla Ticaret Odası Başkanı Sayın Bülent Karakuş’un yanındayız.

2010-04-26T13:31:00.000-07:00

Muğla’nın yurt dışında tanıtımı için büyük bir çaba var. Muğla’nın öne çıkması için büyük bir özveri gayreti var.

Tanınmış işadamı Sayın Ercan Gürkan tanıdığım gerçek bir Muğla aşığı.

Ağzından çıkan her iki sözden birisi Muğla. Muğla diyor da başka bir şey demiyor.

İşin ilginç yanı Muğla Evleri de Muğla’yı dünyaya tanıtamamış.

Bunun üzerine Muğla aşıkları kolları sıvamışlar. Muğlalıları heyecan içinde görüyoruz.

Ercan Bey'in de çok heyecanlı olduğunu görüyoruz.

İlk karşılaşmamızda, 'Muğla benim için her şeydir,' dedi Gürkan Bey.

'Muğla için elimden gelen her şeyi yaparım,' dedi.

'Var mısınız böyle bir tanıtım projesine,' diye de sordu. Yetinmedi!

'Sizi, Tekin Bey, isterseniz Muğla Ticaret Odası Başkanı, Bülent Karakuş ile tanıştırabilirim,' dedi.

'O size Muğla’yı anlatsın,' dedi ve hemen telefona sarıldı.

Yirmi otuz personelin çalıştığı iş yerini bıraktı, öne düştü, Bülent Bey’in makamında bulduk kendimizi.

Sayın Bülent Karakuş bir gün önce Rodos’tan gelmiş.

Fakat konu Muğla olunca, yorgunluğu falan bir yana bıraktı ve bizi kabul etti. Şimdi onun ofisindeyiz.

Sağ tarafta Gürkan Bey, karşımda Bülent Bey, Muğla söylenceleriyle, görkemli Muğla fantasyaları...

Muğla kent merkezinin tanıtımı üzerine onları dinliyorum. 'Uluslararası tanıtım, farklı bir şey,' diyor Bülent Bey.

'Bizim tanıtım materyaline ihtiyacımız var. En son Rodos'ta bir fuar açtık.

'Geçen ayın 30’unda.. Dün akşam bitti ve döndük. Biz oraya çok materyal götürdük.

'Avrupa’ya gittiğimizde de aynı materyalle tanıtım yapmak mümkün değil.

Yabancı dilde katalog, broşür götürdük. Burada gördük ki, ülkemizde kullanabileceğimiz şeylerin hepsini orada kullanmamız mümkün değil.

'Turizm Müdürlüğü’nün hazırladığı broşürümüz var. Biz, bunların dışına çıkmak istiyoruz.

'İnsanlar Muğla’yı merak etsin! İnsanlar standa girdi mi, “benim burayı bir görmem lazım, burda beni çeken şu var bu var,” desin.

'Muğla ile ilgili bir konsept oluşturmamız lazım.

'Benim aklımdan geçen, bundan sonraki herhangi bir yurt dışı fuarına gittiğimizde Muğla'yı anlatabilecek, insanları Muğla'ya çekebilecek şeyleri orda barındırmamız lazım.

'Datça’nın inciri ve bademi vardır. Biz standa onları götürdük, insanlar bunları kapıştı.

'Ama onu ticari bir meta haline dönüştürmek lazım. İşte, Muğla helvasını üç bin kişiye dağıttım orda, Rodos'ta üç bin kişi aldı yedi.

'Bunları daha derli toplu daha bir turizm, daha bir kültür varlığı olarak tanıtmamız gerekiyor.

'Merkez Muğla olarak.. ama bizim Ticaret Odası olarak da sorumluluğumuz var.'

Değerli İzleyici,

Muğla derken bir kent olarak 'merkez yerleşim' alanı vurgusu gerekiyor.

Muğla'yı seven insanlar var.

Muğla'nın marka olmasını isteyenler var. Muğla nasıl marka olabilir?

Muğla ulusal sınırlar içinde tanınıyor.

Fakat bu tanınma Muğla’yı bir turizm hedefi yapmaya yetmiyor.

Kimi işadamı kolları sıvadı ve Muğla'yı Marmaris, Bodrum gibi tanıtma seferberliğine kalkıştılar.

Oradan yayın yapıyor, Muğla Ticaret Odası Başkanı Sayın Bülent Karakuş ve işadamı Sayın Ercan Gürkan'ın tasarımlarını sizlere iletiyoruz.

Her şey Muğla için! Muğla ne yaparsa, nasıl bir tanıtım stratejisi uygularsa öne çıkar ve ulusal sınırların dışında bir marka olur?

Her marka olmanın da bir öyküsü var. Her tanışmanın bir öyküsü olduğu gibi.

Muğla Ticaret Odası Başkanı Sayın Bülent Karakuş ve işadamlarından Sayın Ercan Gürkan ile tanıştık.

Muğla’nın yurtdışında tanıtımı için büyük bir çaba, Muğla’nın öne çıkması için büyük bir özveri gayreti var Muğla’da ve onlarda.

Onlar ellerini taşın altına koymuşlar. Evet Muğla’yı kent merkezi olarak bir marka yapma zamanı geldi ve geçiyor.

Muğla’nın Bodrum’dan, Marmaris’ten eksiği nedir, söyler misiniz?

Muğla’nın marka olan öteki büyükkentlerden farkı nedir?

İkinci yazı bu konuda olacak.

Evet bir Muğla tanıtımı da bizden olsun...

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, Stockholm, 26 Nisan 2010

Foroğraflar; Feryal Özkale SonMez

Adana'da bilardo imgelemi... Taş plak evet... komparsita çalıyor bugün... Turgay Bey ve bilardo ve Adana bilardo tarihine giriş...

2010-04-11T01:05:00.000-07:00

Turgay Bey ve ailesini tanıdıktan sonra zihnimde yer etti ve Adana kent olarak yaşamaya başladı.

Adana'yı ve Sayın Turgay Bilgin'i son yedi yıldır kader birliği yaptığım, eşim Feryal Hanım nedeniyle tanıdım.

Turgay Bey, Feryal Hanım'ın dayısı olur.

Adana, Turgay Bey ve oğlu Bora ile oynanan bilardolar daha renkli ve çekişmeli hem de öğretici olur.

Adana’ya yetmişli yıllarda bir gece otobüsü ile ulaşma düşüncemden son anda caydım.

Anadolu’yu gece otobüsleri ile tanıma düşü vardı o günlerde bende. Adayaman, Urfa...

Gaziantep, Diyarbakır, Van, Hakkari, Ağrı, Kars gibi kentlere gece otobüsleri ile sabahleyin varıyordum.

Gündüz kenti görüyor gece yine bir otobüsle yola çıkıyordum.

Nasıl oldu, neler oldu, ayrıntılarda eski notlarıma bakmalıyım.

Değerli İzleyici,

O günlerde sanırım ya Adıyayaman - Adana ya da Gaziantep - Adana gece otobüslerinde yer bulamadım.

Böylece yönler değişti, Adana imajı eksik kaldı bende. Şimdi, Adana denildiğinde bilardo...

Turgay Bey'in özgün malzeme ile evde kendileri için yaptığı havuçlu şalgam suyu...

Mukaddes Hanım'ın üzüm yaprağı sarmaları ve tekne dibi ultra bilgisayar kullanıcısı..

On dört yaşında hayat dolu, okulda basketbol takımın koçu Bora var.

Tüm bunlar benim için bir açıdan 1920'li yıllardaki bir film makarası gibi zihnimde dönmeye başlıyor. Neden 1920? İlk; Bilardo! İki; Komparsita...

O komparsitalar ki, içli bir romansı romantik bir arenada ve bir taş plakta sarıyor oraya gider gitmez ve dünya 1920'ler imgelemiyle dönüyor.

Unutmadan bir ek daha,Turgay Bey'in favori müzik arşivi komparsitalar var.

Komparsitalar unutuldu! Bilardo Türkiye'de canlılığını yitirdi. Bazı bölgelerde hepten dirimiyle yok oldu.

Pekçok ilçede bilardo masalarını ara ki bulasın. Adana pes etmedi bilardo var ve yaşıyor!

Bugün 'kentler, insanlar, olaylar' başlığı altında yazmam istendi benden.

Bu tür projelerle bir yazar olarak benim arkaplan, bazı kesitleriyle açılıp saçılacakmış güya!

Her yazarın gizleri vardır ya hani! Konuşursam gezginlik sırlarım açığa çıkacakmış!

Sormuşlardı; nasıl yazarsınız? Yazarken yelkenleri açarım ve yaşarım diyorum bugün yine.

İşte böyle! Ben yetmişli yılların ortalarında derin bir aile travması geçirmiş, canım saydığım Yansıma Dergisi (1975) basımını durdurmuştum.

Gece otobüsleri ile Anadolu’yu bir kez daha sil baştan yaşamaya çıkmıştım. Kaç türlü Anadolu vardı?

Hindistan'ı (1990-1997) bir uçtan öteki uca, Güney Amerika'yı (1991-1995)...

Meksika'dan Şili'ye dek gece otobüsleri ile yaşamaya başlamamıştım henüz.

İki gezginlik evresi arasında on beş yıl var.

Hititler, Çatalhöyük, Kapadokya ilk duraktı o günlerde.

Anadolu Halk Tarihi projesini Yansıma Dergisi'nde (1972-75) gerçekleştiremedim.

Çıkış noktam şurasıydı! Evet!

Anadolu’yu tarih-insan, doğa-bitki, dağ-ırmak katmanları ile ne kadar tanıyoruz?

Anadolu gerçeğinin ne kadarını biliyordum? Anladım ki, her kentte tanımadığım apayrı tarih katında, apayrı tarih zincirine bağlı bir Anadolu vardı.

Eğilimler, bilardo, satranç gibi beyinsel davranış gücünü işlek kılan oyunlar...

Yaşamı bir yanıyla kolaylaştıran, akıl oyunlarını Anadolu coğrafyası içinde evcil ve kendisi kılan var mıydı?

Satranç, bilardo nerelerde, ne oranda görüyorduk? Tanıyor muyduk?

Örneğin sorabilirsiniz bana; Vietnam'da bilardo oynamadan önce Van'da ne yaptınız?

Van'da satranç oynadınız mı? Evet! Evet yanıtı vereceğim! Sorabilirsiniz bana!

Guatemala, Antigua'da bilardo masası aramadan önce Kars'ta bilardo oynadınız mı?

Evet! Böyle bir Anadolu kültür haritası ütopyası peşinde koşmuştum.

Sabaha dek sigara dumanları arasında aksırıp öksürerek, gece otobüsünden iniyordum.

Yeni bir kent bana günaydın diyordu. Bilardo bulunan kahveleri soruyordum.

Ardından tarih bölümünü içeren müze ve ören yeri gezilerim başlıyordu.

Manuel basit bir kamera elimde yol iz tepe tepe akşam üstü kent garajına dönüyordum.

Nereye bilet bulursam oraya... Erzurum'dan Trabzon'a mı, Sivas'a mı... Bir elimde yazı makinem...

Travma geçirdiğim o evreyi böyle biraz da böyle aştım...

Hindistan öncesi evet, Hindistan çileciliği yaşam gustosu ile aşabildim.

Geriye döndüğümde deprasyondan çıkmıştım.

Bilardo söylencelerini Hitit söylenceleriyle kaynaştırdım...

Mannheim Belediyesi konuğu olduğum 1986'da yazı makinemi Neckar Irmağı kıyısında...

Bir taş üstüne koydum ve Marissa Epos romanımın ilk sayfaslarını orada yazdım.

Romandaki bilardo ve Hitit söylencelerini Anadolu'daki gezginliklerde kardım ve

Bu temel üstünde yürüyeceğim yolun taşlarını döşemeye başladım daha o yıllarda.

Adana bu gezginliklerimden payını almadı, fakat son birkaç yıl içinde daha sıkı Adana yolcusu oldum.

Bilardo ile yelkenleri doldurdum. Bunu Turgay Bey'e borçluyum.

Bugün Adana tarihi, kent arkaik kalıtları kültür katmanları konusuna hazır değilim. Adana( Kadirli) Karatepe, Hititleri anlatır oysa...

Ceyhun Vadisi üzerinden geçen ve Füravun'u yenen Hitit kralı Mursilis (MÖ.1620-1590) ve Kadeş Savaşı üzerine yazamam bugün.

Kent, insan, olay panelinde görselliklerin yayılışından anlaşıldığına göre ön sırada odak noktası insan konusu; Turgay Bey var bugün.

Adana’da Turgay Bey (ailesi) benim için özel yeri olan seçkin insanlardan biridir.

Seçkin oluşu, kendi kendisi oluşu nedeniyledir ve bu, güvenilir Adana imgelimidir!

'Ne olursan ol' değil! Anadolu'da 'ne isen o ol' bilgelik sözü vardır.

Anadolu’da ‘kendin ol,’ öğüdü yerini bulmuş ve Turgay Bey, kendisi olmuştur.

Siyasal Bilgiler mezunu olmadan önce, Ankara'da müziğe ortaokul yıllarında bateri çalarak başlamış...

Sık sık piyano, arada bir akordeon, en çok gitar ile sahne almış...

On yıl futbol oynadıktan sonra, bırakma zamanı geldiğini görerek bırakmış...

Müzik severlere, büyük arşivinden seçme melodilerle CD'ler armağanı hobisi bugün de aralıksız sürer.

Türkiye güzellerinden birisiyle evli; üç çocuğu Berfu, Özgür ve Bora ile mutlu...

Bir bankada genel müdür yardımcısı olmuş ve Adana’yı kendisine gözde yaşam yurdu seçmiş.

Adana’ya varınca Turgay Bey ile bilardo oynamaya gideriz. Toplara daha çok o vurur, biz onu izleriz.

İyi bir bilardocu olamadım fakat bu bilardo tutkusu da az şey değil benim için.

Sarıkamış’ta başlayan yaşam boyu nostaljik bir bilardo tutkusu.

Sarıkamış’ta 60'lı yıllarda bilardo masaları vardı.

Çerkezoğlu Erdoğan, Tatar Burhan, çekişmeli bilardo oynardık.

Vietnam'da (1997) bilardo oynamadan öncesi idi...

Mannheim’da yazdığım Marissa Epos adlı romanımda alegorik metaforla bu konuyu işlemiştim.

Adana'da tarih de var. Son (Geç) Hititler'in merkezi de (Karatepe) burasıdır.

Eskiden kalan antropolojik araç ve gereçler ve arkaik varsıl kalıtlar örenler de var!

Bunlardan iki, üç farklı evre kalıtını sunuyorum.

Bugünkü asıl konu taş plak dönüyor; komparsita çalıyor. İmgelem Adana'da bilardo!

Görselliklerle Turgay Bey’i (Bora'yı) bilardo masasında izliyoruz.

Daha sonra yaşamına; Kayseri Develi’ye, Ankara'nın soğuk kış gecelerine... Daha sonra bir gün...

Piyano romanslarıyla devinen ve Turgay Bey'in gençlik romantizmiyle yelkenleri dolu yaşam zincirine anlatılarla, müzikle, anılarla döneriz.

Şimdi komparsita çalıyor taş plakta... Adana'da...

Sevgi, içtenlik...

Tekin SonMez, Stockholm, 11 Nisan 2010

Değerli İzleyici,

İlk fotoğrafta hem estetik olan hem zor olan bir vuruş var. Pek çok bilardocunun yapamadığı bir vuruştur bu. Yapılsa bile isabet oranı her bilardocuda aynı düzeyde olmaz. Çok çalışma isteyen bir vuruştur. Salt bilek, parmak devinimi ve refleksi değildir. Aynı zamanda bedenle - topun, çubuk/ısteka aracılığı ile zihinsel olarak da yakınlaştığı an başarı oranı yükselir ve vücut ısısı ile de tam bir konsantrasyon/yoğunlaşma ister ve bekler. Bu estetik vuruşa; "PİKE" deniliyor.